Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada Gazze ve Filistin başta olmak üzere küresel gündemdeki birçok konuya ilişkin mesajlar verdi. Erdoğan, Birleşmiş Milletler'in mevcut yapısının reforme edilmesi gerektiğini belirtirken "Dünya 5'ten büyüktür" vurgusunu yineledi. Gazze'deki gelişmelere ilişkin sert ifadeler kullanan Erdoğan, Filistin Devleti'nin tanınması ve uluslararası sistemde daha adil bir yapı kurulması çağrısında bulundu.
Erdoğan BM Genel Kurulu'nda ne söyledi? Gazze ve Filistin mesajları nelerdi?
Erdoğan'ın BM Genel Kurulu konuşmasının önemli bölümünü Gazze ve Filistin oluşturdu. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın üst üste ikinci yıl Genel Kurul salonunda bulunamamasına değinen Erdoğan, Filistin halkının sesini duyurmaya devam edeceklerini söyledi.
Filistin Devleti'ni henüz tanımayan ülkelere kararlarını yeniden değerlendirme çağrısında bulunan Erdoğan, 1967 sınırlarında, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve toprak bütünlüğüne sahip bir Filistin Devleti'nin kurulması gerektiğini ifade etti.
Gazze'deki insani duruma da geniş yer ayıran Erdoğan, bölgede yaşananların yalnızca siyasi değil, insani ve vicdani bir mesele olduğunu söyledi. Konuşmasında İsrail hükümetine yönelik ağır eleştiriler yönelten Erdoğan, Gazze'deki tabloya sessiz kalınmaması gerektiğini savundu.
Erdoğan konuşmasının sonunda da Filistin ve diğer kriz bölgelerindeki mağdurların hakkını savunmaya devam edeceğini belirterek, "Biz gerekirse sıkıntı çekeriz, gerekirse bedel öderiz" mesajını verdi.
BM reformu ve "Dünya 5'ten büyüktür" mesajı ne anlama geliyor?
Erdoğan'ın konuşmasında öne çıkan bir diğer başlık Birleşmiş Milletler reformu oldu. BM'nin uluslararası barış ve güvenliği koruma görevini yerine getirmekte zorlandığını belirten Erdoğan, teşkilata duyulan güvenin yeniden tesis edilmesi gerektiğini söyledi.
Güvenlik Konseyi'nin mevcut yapısına yönelik eleştirilerini de yineleyen Erdoğan, 190'dan fazla ülkenin iradesinin beş ülkenin kararlarına bağlı olduğu bir sistemin adil olmadığını ifade etti.
"Dünya 5'ten büyüktür" yaklaşımını yineleyen Erdoğan, Güvenlik Konseyi'nin reforme edilmesi gerektiğini söyledi. Erdoğan ayrıca uluslararası hukukun güçlü ve zayıf ülkelere farklı uygulanmaması, krizlerin çözümünde bölgesel sahiplenmenin artırılması ve devletler arasında açık diplomasinin güçlendirilmesi çağrısı yaptı.
Kıbrıs, Ukrayna-Rusya savaşı ve bölgesel sorunlar için Erdoğan ne dedi?
Cumhurbaşkanı Erdoğan, BM Genel Kurulu konuşmasında Kıbrıs meselesine de değindi. Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği ve eşit uluslararası statüsünün tescil edilmesi gerektiğini belirten Erdoğan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ne yönelik izolasyonların sona erdirilmesi çağrısında bulundu.
Rusya-Ukrayna savaşı konusunda ise Karadeniz'de seyrüsefer güvenliğinin yeniden tesis edilmesi, gıda güvenliğinin korunması ve savaşın daha geniş bir coğrafyaya yayılmasının önlenmesi amacıyla taraflarla temasların sürdüğünü söyledi.
Erdoğan, Karadeniz'deki ticari gemilere yönelik saldırıların kim tarafından gerçekleştirilirse gerçekleştirilsin kabul edilemez olduğunu ifade ederken, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisinin korunması gerektiğini de dile getirdi.
COP31, aile politikaları ve yapay zeka konusunda Erdoğan ne söyledi?
Konuşmanın başlıkları arasında iklim, aile politikaları ve yapay zeka da yer aldı. Türkiye'nin Kasım ayında Antalya'da COP31'e ev sahipliği yapacağını hatırlatan Erdoğan, iklim adaletinin zirvenin öne çıkan başlıklarından biri olacağını belirtti. Sıfır atık hareketine de değinen Erdoğan, küresel gıda israfına dikkat çekti.
Erdoğan ayrıca bazı ülkelerde uygulanan başörtüsü yasaklarını eleştirerek Müslüman kadın ve kız çocuklarının ayrımcılığa maruz kaldığını savundu. Aile kurumunun korunması gerektiğini belirten Erdoğan, sosyal medyadaki dezenformasyonun yanı sıra yapay zekanın kontrolü konusunda da uluslararası düzenlemelere ihtiyaç olduğunu söyledi.
Yapay zeka için uluslararası ortak bir hukuki çerçeve oluşturulması gerektiğini ifade eden Erdoğan, Birleşmiş Milletler Uluslararası Yapay Zeka Sözleşmesi çalışmalarının hızlandırılması çağrısında bulundu.
Erdoğan'ın BM Genel Kurulu konuşmasının sonunda hangi mesaj öne çıktı?
Erdoğan, konuşmasının son bölümünde uluslararası kamuoyuna yönelik mesajını daha kişisel bir ifadeyle sürdürdü. Tarihin ve hakikatin susmayacağını belirten Erdoğan, mazlumların ve mağdurların hakkını savunmaya devam edeceğini söyledi.
Konuşmasını, "Rabbim ömür verdikçe bu kürsüden mazlumların, mağdurların, kimsesizlerin hakkını savunmaya, onların da sesi olmaya, mücadele vermeye inşallah devam edeceğim" sözleriyle sürdüren Erdoğan, ardından "Biz gerekirse sıkıntı çekeriz, gerekirse bedel öderiz" ifadesini kullandı.
Erdoğan'ın 22 Eylül 2026'da gerçekleştirdiği BM 81. Genel Kurulu hitabında Gazze ve Filistin, BM reformu, uluslararası hukuk, Kıbrıs, bölgesel çatışmalar, iklim değişikliği, aile politikaları ve yapay zeka gibi çok sayıda başlık öne çıktı.
