6 Şubat 2026’da Erzincan’ın Kemah ilçesinde meydana gelen 4.9 büyüklüğündeki deprem, bölgenin yüksek sismik riskini bir kez daha gündeme taşıdı. Türkiye’nin en aktif fay sistemlerinden biri olan Kuzey Anadolu Fayı üzerinde yer alan Erzincan, tarih boyunca yıkıcı depremlerle anılan şehirlerin başında geliyor. Son sarsıntının ardından “Erzincan fay hattı nereden geçiyor”, “Hangi ilçeler risk altında” ve “Prof. Dr. Naci Görür Erzincan için ne dedi” soruları yeniden araştırılmaya başlandı. Uzman değerlendirmeleri ve resmi haritalar, bölgenin neden kritik olduğunu açıkça ortaya koyuyor.
erzincan fay hattı nereden geçiyor?
Erzincan fay hattı, Kuzey Anadolu Fayı’nın en aktif segmentlerinden biri üzerinde bulunuyor. Bu ana fay hattı, Erzincan kent merkezinin hemen kuzeyinden geçerek doğuya doğru uzanıyor. Özellikle Erzincan Ovası, fay hattı üzerinde gelişmiş bir çek-ayır havza olması nedeniyle dikkat çekiyor.
Jeolojik açıdan bu yapı, yer kabuğundaki gerilimin daha kolay birikmesine ve ani kırılmalara yol açabiliyor. Bu nedenle Erzincan ve çevresi, yalnızca fay hattına yakınlığıyla değil, zemin özellikleriyle de yüksek risk grubunda yer alıyor.
erzincan’daki diri faylar hangi bölgeleri kapsıyor?
AFAD ve MTA tarafından yayımlanan diri fay haritaları, Erzincan’daki riskli alanları net biçimde ortaya koyuyor. Bu haritalara göre Kuzey Anadolu Fayı’nın yanı sıra bölgedeki tali faylar da aktif durumda.
Diri fay zonu üzerinde veya çok yakınında bulunan başlıca yerleşim alanları şunlar:
Erzincan merkez ilçe
Üzümlü ve çevre köyleri
Kemah
Refahiye ve yakın yerleşimler
Özellikle Üzümlü ilçesi, doğrudan fay zonu üzerinde yer alması nedeniyle uzmanlar tarafından sık sık uyarılan bölgeler arasında gösteriliyor.
erzincan deprem risk haritası ne söylüyor?
Erzincan deprem risk haritası, kentin Türkiye’nin en yüksek tehlike düzeyine sahip bölgelerinden biri olduğunu gösteriyor. AFAD’ın yayımladığı Türkiye Deprem Tehlike Haritası’nda Erzincan, koyu kırmızı renklerle işaretlenmiş durumda.
Harita üzerinde kalın kırmızı çizgiler aktif fayları, turuncu haleler ise geçmiş büyük depremlerin yüzey kırıklarını temsil ediyor. Özellikle 1939 Erzincan depremi ve 1992 Erzincan depremi sonrası oluşan kırık izleri hâlâ jeolojik olarak izlenebiliyor.
Uzmanlara göre alüvyon zemin üzerine kurulu alanlarda sarsıntıların etkisi daha şiddetli hissedilebiliyor. Bu durum, yapı güvenliğini Erzincan için hayati bir mesele hâline getiriyor.
naci görür erzincan için ne dedi?
Yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür, Erzincan ve çevresine ilişkin uyarılarını uzun süredir sürdürüyor. Görür’e göre Erzincan–Karlıova hattı, büyük deprem üretme potansiyeli taşıyan kritik bölgelerden biri.
Görür, açıklamalarında şu noktaya dikkat çekiyor:
“Erzincan ile Karlıova arasında yer alan Kuzey Anadolu Fayı ve özellikle Aksu Fayı uzun süredir büyük bir kırılma yaşamadı. Bu durum enerji birikimi ihtimalini artırıyor. Depremin ne zaman olacağını bilemeyiz ama riskin yüksek olduğu açık.”
Bu değerlendirme, bölgedeki yerel yönetimler ve yapı planlaması açısından ciddi bir uyarı niteliği taşıyor.
erzincan’da deprem riski taşıyan ilçeler hangileri?
Son yaşanan Kemah merkezli depremle birlikte Erzincan’da deprem riski taşıyan ilçeler yeniden gündeme geldi. Uzmanlar ve resmi kurumların ortak değerlendirmelerine göre öne çıkan ilçeler şöyle:
kemah neden kritik?
Son depremin merkez üssü olan Kemah, aktif fay hattı üzerinde bulunuyor. Tarihsel kayıtlara göre bölgede farklı dönemlerde yıkıcı depremler yaşandı.
üzümlü neden yüksek riskli?
Üzümlü, doğrudan diri fay zonu üzerinde yer alıyor. Bu nedenle olası bir depremde yer ivmesinin yüksek olması bekleniyor.
merkez ilçe ne kadar risk altında?
Erzincan merkez, fay hattına çok yakın konumda ve büyük ölçüde alüvyon zemin üzerine kurulu. Bu durum, hasar riskini artıran en önemli faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.
refahiye için uzmanlar ne diyor?
Refahiye, sismik hareketlerin yoğunlaştığı geçiş noktalarından biri olarak değerlendiriliyor. Geçmişte yaşanan depremler, bu bölgenin de dikkatle izlenmesi gerektiğini gösteriyor.
erzincan’da deprem riskine karşı neler yapılmalı?
Uzmanlar, Erzincan’da deprem riskine karşı atılması gereken adımlar konusunda ortak görüşte. Öne çıkan başlıklar şöyle sıralanıyor:
Mevcut yapı stoğunun hızla taranması
Dayanıksız binaların güçlendirilmesi veya yenilenmesi
Zemin etütlerinin tüm projelerde zorunlu hâle getirilmesi
Deprem toplanma alanlarının güncellenmesi
Halkın deprem bilinci konusunda düzenli olarak bilgilendirilmesi
Depremi önlemek mümkün değil. Ancak etkilerini azaltmak, doğru planlama ve hazırlıkla mümkün olabiliyor.
erzincan için uyarılar neden hayati önem taşıyor?
6 Şubat 2026 Kemah depremi, büyük bir yıkıma yol açmamış olsa da Erzincan’ın jeolojik gerçeklerini bir kez daha hatırlattı. Uzmanlara göre bu tür orta büyüklükteki depremler, daha büyük kırılmaların habercisi olmak zorunda değil. Ancak bölgenin sürekli izlenmesi gerektiğini net biçimde gösteriyor.
Erzincan özelinde deprem hazırlığı, yalnızca bireysel önlemlerle sınırlı kalmamalı. Şehir planlaması, yapı güvenliği ve afet yönetimi birlikte ele alınmalı. Uzmanların uyarıları dikkate alındığında, Erzincan’da deprem gerçeğiyle yaşamanın kaçınılmaz olduğu bir kez daha ortaya çıkıyor.
