Türkiye’de uzun yıllardır kamuoyunun en çok tartıştığı konuların başında gelen yoksulluk nafakası uygulamasında tarihi bir dönüşümün eşiğine gelindi. Adalet Bakanlığı ve AK Parti tarafından yürütülen teknik çalışmalarda sona ulaşıldı. Yeni yasama yılının başlamasıyla birlikte Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşınması planlanan 13. Yargı Paketi kapsamında, süresiz nafaka sisteminin tamamen esnetilmesi ve adil bir süre sınırına bağlanması hedefleniyor.
Nafaka Süresinde Temel Kriter Evlilik Süresi Olacak
Masadaki yeni taslağa göre, boşanma sonrası ödenen yoksulluk nafakasında en önemli parametre çiftlerin evli kaldığı süre olacak. Mevcut uygulamadaki "ucu açık" nafaka yükümlülüğü yerine, evlilik süresiyle orantılı kademeli bir takvim uygulanması öngörülüyor.
Hazırlanan taslak modellerde öne çıkan süre eşleşmeleri şu şekilde planlanıyor:
3 yıl süren evliliklerde: En fazla 5 yıl,
5 yıl süren evliliklerde: En fazla 7 yıl,
10 yılı bulan evliliklerde: 12 ila 15 yıl arasında değişen sürelerle nafaka ödenmesi tartışılıyor.
Sistemde alt sınır olarak ise süreli evliliklerde en az 5 yıl nafaka ödenmesi seçeneği masadaki en güçlü alternatifler arasında yer alıyor.
Hakim Katı Kurallarla Bağlı Kalmayacak
Yeni düzenleme sadece matematiksel bir süre hesabından ibaret olmayacak. Mahkemeler, karar aşamasında nafaka alacak tarafın yaşını, sağlık durumunu, mesleki birikimini ve yeniden iş hayatına katılım imkanlarını da detaylıca inceleyecek.
Kadının çalışamayacak derecede yaşlı veya rahatsız olması ya da gelir elde etme imkanının tamamen bulunmadığı özel durumlarda, yargıçlara takdir yetkisi tanınarak daha uzun süreli nafaka kararları verilebilmesinin önü açık tutulacak. Böylece mağduriyetlerin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Nafakası Biten İhtiyaç Sahiplerine Devlet Desteği
Düzenlemenin en dikkat çeken sosyal boyutunu ise nafaka süresi dolan bireylere yönelik koruma mekanizması oluşturuyor. Belirlenen nafaka ödeme süresi tamamlandığı halde, herhangi bir düzenli geliri bulunmayan, çalışamayacak durumda olan ve mağduriyet yaşama riski taşıyan bireyler için devlet destekli sosyal yardım fonları devreye sokulacak. Böylelikle taraflardan birinin mağduriyeti engellenirken, diğer tarafın da ömür boyu yükümlülük altında kalmasının önüne geçilecek.
Mevcut Nafaka Dosyaları Yeni Sistemden Nasıl Etkilenecek?
Kamuoyunda merak edilen bir diğer kritik husus ise daha önce kesinleşmiş nafaka kararlarının durumu. Yeni kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte halihazırda ödenmekte olan yoksulluk nafakalarının bıçak gibi kesilmesi beklenmiyor.
Taslakta yer alan geçiş hükümlerine göre, mevcut nafaka ödemelerinin yasalaşmanın ardından bir yıl boyunca aynen devam etmesi, sonrasında ise aşamalı bir değerlendirme sürecine tabi tutulması planlanıyor.
Ekim ayında Meclis Başkanlığına sunulması beklenen 13. Yargı Paketi’nin komisyon ve Genel Kurul görüşmeleri sırasında nihai şeklini alarak yasalaşması hedefleniyor.
