Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İstanbul’da düzenlenen yıllık değerlendirme toplantısında Türkiye’nin dış politika gündemine ilişkin kapsamlı değerlendirmelerde bulundu. Fidan, uluslararası sistemin giderek tıkandığını, kuralların aşındığını ve güç dengelerinin yeniden şekillendiğini vurguladı.
2025 yılının küresel ölçekte ciddi kırılmalara sahne olduğunu belirten Fidan, uluslararası düzeni ayakta tutan kuralların ağır biçimde zarar gördüğünü söyledi. Yaşanan krizlerin insanlığın ortak vicdanında derin yaralar açtığını ifade eden Fidan, bu ortamda devletlerin mevcut ittifaklarını sorguladığını ve yeni iş birliği arayışlarına yöneldiğini dile getirdi.
Fidan, çatışmalar, ekonomik dalgalanmalar ve teknolojik dönüşümlerin ülkeleri stratejilerini gözden geçirmeye zorladığını belirterek, sorumluluk sahibi devletler açısından diplomasinin sorunların barışçıl çözümünde tek meşru araç olarak öne çıktığını söyledi. Bu çerçevede 2025’in, Türk dış politikası açısından son derece yoğun ve belirleyici bir yıl olduğunu ifade etti.
Gazze ve Filistin vurgusu
Gazze’de yaşananların 2025’in en ağır gündem maddesi olduğunu vurgulayan Fidan, Türkiye’nin kalıcı ateşkesin sağlanması, Gazze’nin yeniden imarı ve Filistinlilerin kendi devletleri çatısı altında barış içinde yaşayabilmesi için çalışmalarını sürdüreceğini söyledi.
Rusya–Ukrayna Savaşı ve Avrupa güvenliği
Rusya-Ukrayna Savaşı’nın, Avrupa’nın güvenlik mimarisinden transatlantik ilişkilere kadar pek çok başlığın yeniden sorgulanmasına yol açtığını belirten Fidan, Türkiye’nin diplomatik kanalları açık tutarak barışın tesis edilmesi için yoğun çaba gösterdiğini ifade etti. 2026 yılında ise savaşın sona erdirilmesine yönelik girişimlerin, ideal çözümlerle gerçekçi adımlar arasındaki farkı kapatmaya odaklanacağını söyledi.
Suriye, SDG ve İsrail politikaları
Suriye’nin uluslararası topluma entegrasyon sürecinin olumlu bir gelişme olduğunu belirten Fidan, bölge ülkeleri, Avrupa ve ABD’nin yapıcı yaklaşımının sürmesini temenni ettiklerini ifade etti. SDG/YPG meselesinin Türkiye, Suriye ve bölge için sorun olmaya devam ettiğini vurgulayan Fidan, bu yapının PKK ile organik bağının herkes tarafından bilindiğini söyledi. Temennilerinin, 10 Mart Mutabakatı’nın uygulanarak ülkede kalıcı istikrarın sağlanması olduğunu dile getirdi.
Fidan, İsrail’in Suriye, İran ve Lübnan’a yönelik saldırılarının arttığını, geniş bir coğrafyada “böl-parçala-yönet” anlayışının devreye sokulduğunu belirterek, bu yaklaşımın yalnızca bölge için değil küresel düzeyde de ciddi bir tehdit oluşturduğunu ifade etti.
Türkiye’nin diplomatik rolü
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın liderliğinde Türkiye’nin 2025’te etkin ve sonuç alıcı bir dış politika yürüttüğünü belirten Fidan, Kafkasya’da kalıcı barış, Balkanlar ve Türk Devletleri ile ilişkilerin güçlendirilmesi, Kıbrıs, Ege ve Doğu Akdeniz başlıklarının öncelikli gündemler arasında yer aldığını söyledi.
Türkiye’nin Rusya-Ukrayna, Etiyopya-Somali ve Pakistan-Afganistan arasında arabuluculuk faaliyetleri yürüttüğünü belirten Fidan, savunma sanayisine yönelik yaptırımların büyük ölçüde kaldırıldığını, ekonomik, enerji ve bağlantısallık projelerine özel önem verildiğini kaydetti.
2026 hedefleri ve zirveler
Fidan, 2026 yılında Türkiye’nin NATO Zirvesi, Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi ve BM İklim Değişikliği Zirvesi’ne ev sahipliği yapacağını açıkladı. Türkiye’nin, değerler ile menfaatler arasında denge gözeterek, geniş bir coğrafyada inisiyatif almaya devam edeceğini vurguladı.
F-35 ve CAATSA açıklaması
F-35 meselesinin CAATSA yaptırımlarının bir sonucu olduğunu belirten Fidan, Türkiye’nin hedefinin yalnızca F-35 değil, CAATSA’nın tamamen kaldırılması olduğunu söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Başkanı Trump arasında varılan mutabakat doğrultusunda teknik sorunların aşılması için çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
Bölgesel güvenlik ve İran
Bölgesel istikrarın, bölge ülkelerinin kendi aralarında güven tesis etmesinden geçtiğini vurgulayan Fidan, güvenlik alanında ortak bir platform oluşturulmasının kronik sorunların büyük kısmını çözeceğini söyledi. İran’a yönelik bir askeri müdahaleyi istemediklerini belirten Fidan, Trump dönemindeki politikaların daha çok ekonomik baskı unsurlarına dayandığını ifade etti.
Yunan gazetecinin Netanyahu sorusuna yanıt
Bir Yunan gazetecinin, Türkiye-İsrail ilişkilerinin normalleşmesine ilişkin sorusuna yanıt veren Fidan, Türkiye’nin İsrail’i uzun yıllardır tanıyan bir ülke olduğunu ancak 7 Ekim sonrası Gazze’de yaşananlar nedeniyle ilişkilerin bu noktaya geldiğini söyledi. Filistinlilere yönelik zulüm sona ermediği sürece normalleşmenin mümkün olmadığını vurgulayan Fidan, bugün birçok liderin Netanyahu ile aynı karede görünmekten kaçındığını belirtti.
“Yunanistan Başbakanı dışında Tel Aviv’e gidip poz veren başka bir başbakan görmüyorsunuz. Kendisi de bir yere gidemiyor. Belki Yunanistan’a gidebilir.” ifadelerini kullandı.
