Küresel siyaset ve güvenlik dengeleri iki ayrı bölgeden gelen sıcak haberlerle sarsılıyor. Orta Doğu'da Hürmüz Boğazı’nın geleceğine ilişkin Umman arabuluculuğunda yürütülen diplomatik temaslar ABD tehditlerinin gölgesinde tıkanırken; Ukrayna cephesinde Rus ordusunun Kiev ve çevresine gerçekleştirdiği devasa hava bombardımanı ağır bilançoya neden oldu.
Hürmüz Masasında ABD Engeli: Tahran’dan Sert Mesaj
İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun resmi yayın organı Sepahnews, Umman ile yürütülen Hürmüz Boğazı görüşmelerinde yaşanan gecikmenin arkasındaki ana etkenin Washington yönetimi olduğunu duyurdu. Üst düzey bir yetkiliye dayandırılan açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın askeri müdahale tehditleri sürdüğü müddetçe masadan nihayi bir kararın çıkmayacağı vurgulandı.
İran tarafı, askeri baskı ve tehdit ikliminde herhangi bir uzlaşmaya imza atmayacağını açıkça belirterek, su yolunun güvenliğine ilişkin çözümün ancak tehditlerin ortadan kalkmasıyla mümkün olacağını ifade etti.
Anlaşma İhlalleri ve Tırmanan Gerilim
Haziran ayında Pakistan’ın arabuluculuğuyla sağlanan ilk mutabakata göre, ABD’nin İran’a ait finansal varlıklar üzerindeki blokajı kaldırması karşılığında Tahran yönetimi de Hürmüz Boğazı’nı 60 gün boyunca geçiş ücreti almadan seyrüsefere açık tutacaktı. Ancak Washington’ın söz konusu varlıkları serbest bırakmaması ve alternatif rotalara yönelmesi süreci kilitledi.
Bu adımları anlaşma ihlali olarak nitelendiren İran, boğazdaki denetimlerini sıkılaştırarak bazı gemilere müdahalede bulundu. Temmuz ayında iki ülke arasında yaşanan ve iki hafta süren şiddetli çatışmaların ardından, Umman karasularında güvenli koridor oluşturulması amacıyla teknik görüşmelere yeniden başlanmıştı. Dışişleri Bakanlığı düzeyinde ilerleme kaydedildiği bildirilse de Devrim Muhafızları'ndan gelen son mesajlar diplomatik tıkanıklığı yeniden gözler önüne serdi.
Kiev’de Dehşet Gecesi: Füze ve SİHA Yağmuru
Doğu Avrupa’da ise Rusya-Ukrayna savaşının en kanlı gecelerinden biri geride kaldı. Rus hava kuvvetleri, gece saatlerinde Ukrayna’nın başkenti Kiev ve çevre yerleşim birimlerini geniş çaplı bir füze ve SİHA bombardımanına tuttu. Ukrayna Devlet Acil Durum Servisi (DSNS) tarafından yapılan açıklamada, saldırılar sonucunda ilk belirlemelere göre 14 kişinin yaşamını yitirdiği kaydedildi.
Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Kliçko, kente yönelik balistik füze saldırılarının gece yarısından sonra başladığını ve yerel saatle 01.33 itibarıyla dehşet anlarının yaşandığını aktardı.
Amonyak Sızıntısı Uyarısı ve Hava Savunma Alarmı
Saldırının ardından başkentte arama-kurtarma çalışmaları aralıksız sürerken, Kiev’in Golosiyvskiy semtinde bir sanayi tesisinin vurulması sonucu kimyasal bir tehdit ortaya çıktı. Tesis bünyesinde meydana gelen amonyak sızıntısına karşı acil müdahale ekipleri bölgeye sevk edildi.
Ukrayna Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Rusya’nın gece boyunca 24’ü balistik olmak üzere toplam 28 füze ve 115 silahlı insansız hava aracı (SİHA) ile saldırdığını açıkladı. Hava savunma sistemlerinin 98 SİHA'yı etkisiz hale getirdiği belirtilirken, hava sahasındaki hareketliliğin ve operasyonların sürdüğü ifade edildi.