Türkiye’de emeklilik sistemiyle ilgili tartışmalar 2026 yılına girilmesiyle birlikte yeniden hız kazandı. Özellikle EYT düzenlemesi dışında kalan 2000-2008 arası sigortalılar, kademeli emeklilik konusunda Meclis’ten gelecek olası bir adımı yakından takip ediyor. Kulislerde konuşulan yeni tablo, yaş şartları ve prim günleri milyonlarca çalışan için kritik ipuçları veriyor. EYT sonrası dönemde “emeklilikte adalet” beklentisiyle gündeme gelen kademeli emeklilik, hem Meclis’e sunulan teklifler hem de uzman değerlendirmeleriyle yeniden kamuoyunun ana gündem maddelerinden biri haline geldi.
Kademeli emeklilik nedir, 2000-2008 arası sigortalıları nasıl etkiliyor?
Kademeli emeklilik, sigorta başlangıç tarihi belirli bir aralıkta olan çalışanların emeklilik yaşının ve prim gün sayısının aşamalı olarak düzenlenmesini öngören bir model olarak tanımlanıyor. Bu sistem özellikle 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi olan ve EYT kapsamı dışında kalan 2000-2008 arası sigortalılar için bir geçiş formülü olarak değerlendiriliyor.
Mevcut emeklilik sisteminde yalnızca birkaç gün ya da ay farkla emeklilik yaşının 17 ila 20 yıl uzaması, bu gruptaki çalışanlar arasında ciddi bir adaletsizlik algısı oluşturmuş durumda. Kademeli emeklilik düzenlemesi, bu farkı daha makul bir yaş ve prim dengesiyle azaltmayı amaçlıyor.
Meclis’te kademeli emeklilik çalışmaları hangi aşamada?
2026 yılı itibarıyla Meclis kulislerinde kademeli emeklilik konusu yeniden konuşulmaya başlandı. Şu ana kadar yürürlüğe girmiş net bir yasa bulunmasa da, farklı milletvekilleri tarafından hazırlanan kanun teklifleri ve taslak çalışmalar gündemde yer alıyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı cephesinden yapılan açıklamalarda, emeklilik sisteminde köklü bir değişiklik planlanmadığı vurgulansa da, artan toplumsal talep ve siyasi baskı beklentileri canlı tutuyor. Uzmanlara göre, özellikle 2000-2008 arası sigortalıları ilgilendiren bir düzenleme, farklı sosyal güvenlik reformlarıyla birlikte ele alınabilir.
Kademeli emeklilik ne zaman çıkacak sorusu neden hâlâ netleşmedi?
“Kademeli emeklilik ne zaman çıkacak?” sorusu milyonlarca çalışanın en çok merak ettiği başlıkların başında geliyor. Ancak emeklilik düzenlemeleri, bütçe dengeleri ve sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği nedeniyle uzun değerlendirme süreçlerinden geçiyor.
Ekonomik koşullar, aktif-pasif dengesi ve prim gelirleri gibi faktörler, kademeli emeklilik düzenlemesinin zamanlamasında belirleyici oluyor. Bu nedenle 2026 yılı içinde net bir tarih verilmiş değil. Buna rağmen Meclis’e gelen yeni tablolar ve taslaklar, konunun tamamen rafa kalkmadığını gösteriyor.
Kademeli emeklilik şartları neler olacak, yaş şartları nasıl şekilleniyor?
Kamuoyuna yansıyan taslaklara göre kademeli emeklilik şartları, sigorta giriş yılına göre yaş ve prim gün sayısının kademeli olarak artması esasına dayanıyor. Bu sistemde, 2000 yılında sigortalı olanlar ile 2008 yılında sigortalı olanlar arasında daha dengeli bir geçiş hedefleniyor.
Yaş şartları, kadın ve erkek çalışanlar için ayrı ayrı belirlenirken, prim gün şartlarının da her iki yılda bir artması öngörülüyor. Bu yaklaşım, ani ve sert yaş geçişlerinin önüne geçmeyi amaçlıyor.
Meclis’e gelen yeni tabloya göre yaş ve prim şartları
Kulislerde konuşulan ve Meclis tekliflerinde yer aldığı belirtilen örnek kademeli emeklilik tablosu şu şekilde şekilleniyor:
2000 sigorta girişliler: kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş, 6.250 prim günü
2002 sigorta girişliler: kadınlarda 45, erkeklerde 47 yaş, 6.450 prim günü
2004 sigorta girişliler: kadınlarda 47, erkeklerde 49 yaş, 6.650 prim günü
2006 sigorta girişliler: kadınlarda 49, erkeklerde 51 yaş, 6.850 prim günü
2008 sigorta girişliler: kadınlarda 50, erkeklerde 52 yaş, 7.000 prim günü
Bu tablo henüz resmi bir düzenleme niteliği taşımıyor. Ancak Meclis’teki çalışmaların ve kamuoyundaki beklentinin hangi yönde şekillendiğini göstermesi açısından önemli kabul ediliyor.
Uzmanlar kademeli emeklilik için ne diyor?
Sosyal güvenlik uzmanları, kademeli emeklilik düzenlemesinin tek başına değil, Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi gibi yeni modellerle birlikte ele alınabileceğini belirtiyor. Bu yaklaşımın hem bütçe yükünü azaltacağı hem de emeklilikte adalet beklentisini kısmen karşılayacağı ifade ediliyor.
2000-2008 arası sigortalılar için kademeli emeklilik, henüz kesinleşmiş bir hak olmasa da, 2026 yılı itibarıyla Meclis gündeminde kalmaya devam ediyor. Önümüzdeki süreçte yapılacak açıklamalar, milyonlarca çalışanın emeklilik planlarını doğrudan etkileyecek nitelikte olacak.
