Kalın bağırsak kanseri, dünyada ve Türkiye'de en sık görülen kanser türleri arasında yer almasına karşın, önlenebilir bir hastalık olarak dikkat çekiyor. Medicana Sağlık Grubu Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Bilal Toka, kalın bağırsak kanserlerinin büyük bir kısmının polip adı verilen öncü lezyonlardan kaynaklandığını belirtiyor. Gelişen endoskopik teknolojiler sayesinde bu lezyonlar, kansere dönüşmeden önce tespit edilip tedavi edilebiliyor.
Kalın bağırsak poliplerinin doğru bir şekilde tanımlanması ve uygun endoskopik tekniklerle çıkarılması, kanser riskinin azaltılması için kritik öneme sahiptir. Doç. Dr. Toka, kalın bağırsak poliplerinin bağırsak iç yüzeyini döşeyen mukozadan gelişen anormal doku büyümeleri olduğunu vurguluyor. Düzenli tarama ve kolonoskopi uygulamalarının ihmal edilmemesi gerektiğini ifade ediyor.
Yaşla birlikte artan poliplerin genellikle iyi huylu olduğunu belirten Doç. Dr. Toka, özellikle 50 yaş ve üzerindeki bireylerde kolonoskopi sırasında polip saptama oranının arttığını dile getiriyor. Bu poliplerin çoğu belirtiler göstermese de, bazı kişilerde makattan kanama, dışkıda kan görülmesi gibi durumlar yaşanabiliyor. Erken tanı için dışkıda gizli kan tetkiki sıkça kullanılıyor.
Polip tedavisinde kullanılacak yöntemin, polibin boyutuna ve yerleşim yerine bağlı olduğunu söyleyen Doç. Dr. Toka, en az invaziv tedavi yöntemlerinin tercih edilmesinin önemine dikkat çekiyor. Küçük polipler genellikle soğuk veya sıcak snare yöntemiyle çıkarılırken, daha büyük lezyonlar için Endoskopik Mukozal Rezeksiyon (EMR) uygulanıyor. Son yıllarda Endoskopik Submukozal Diseksiyon (ESD) yöntemi de dikkat çekiyor; bu yöntem, büyük lezyonların ameliyata gerek kalmadan çıkarılmasını sağlıyor.
Doç. Dr. Bilal Toka, ESD yönteminin avantajlarının yanı sıra, çıkan lezyonlarda patolojik özelliklerin daha iyi değerlendirileceğini belirtiyor. Geçmiş yıllarda büyük poliplerin cerrahisine yönelirken, günümüzde deneyimli merkezlerde EMR ve ESD gibi tekniklerle başarılı tedavi sağlanıyor. Kolonoskopilerin zamanında yapılması, kalın bağırsak kanserinin önüne geçmek için büyük önem taşıyor. Uluslararası kılavuzlar, ortalama risk grubundaki bireylerin 45 yaşından itibaren tarama programına başlamasını öneriyor.
Sonuç itibarıyla, kalın bağırsak poliplerinin zamanında tanınması ve uygun yöntemlerle çıkarılması, kalın bağırsak kanseri riskinin önlenmesinde hayati bir rol oynamaktadır.
DOÇ. DR. BİLAL TOKA
