Rusya ve Ukrayna arasında artan gerilim, deniz ticaretini durma noktasına getirdi. Güvenlik riskleri nedeniyle Karadeniz'e açılamayan birçok ticaret gemisi, İstanbul’un demirleme alanlarını devasa bir gemi parkına dönüştürdü. Bu durum, kıyı şeritlerinde yoğun bir trafiğe yol açarak tedarik zincirini kırma tehlikesi oluşturuyor.
Gemi trafiği ve sektör üzerindeki etkileri:
Sektör temsilcileri, Ukrayna'nın bayrak ayrımı gözetmeksizin Rusya bağlantılı her gemiyi hedef almasının, küresel tedarik zincirine ve enflasyona olumsuz etkileri olabileceği konusunda uyarıyor. Transbosphor Denizcilik Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Can, Karadeniz’deki durumun Türk ekonomisi üzerindeki tehdit boyutunu değerlendirerek, "Türkiye'nin gemi trafik kontrol istasyonları etkili bir şekilde çalışıyor, ancak Karadeniz'deki emniyet krizi ciddi boyutlara ulaştı," dedi.
Marmara'daki yoğunluk ve Türk filosu üzerindeki tehditler:
Mustafa Can'a göre, Karadeniz'deki kriz, Marmara'daki demirleme alanlarını aşırı doldurdu. "Normal şartlarda 72 saat süren kontrolleri tamamlanan gemilerin yüzde 90’ı demir sahaları dolduğu için Marmara Denizi açıklarında sürüklenerek beklemek zorunda kalıyor," ifadelerini kullandı.
Son dört ayda Ukrayna, bölgede 206 gemiyi hedef alırken, bunların yaklaşık 40'ı Türk sahipli veya Türk bayraklı gemiler. Türkiye’nin nehir-deniz tipi gemi filosu, sefer yapamadığı için tamamen atıl durumda ve eğer bu durum devam ederse, Türk المحطات ve nehir üzerinde önemli zarar görebilir.
Çevresel ve ekonomik riskler:
Ukrayna'nın ham petrol taşıyan tankerleri hedef alma potansiyeli, büyük bir çevre felaketi riskine yol açıyor. Mustafa Can, "Vurulan bir tankerden sızacak ham petrolün Türk Boğazlarına ilerlemesi, ciddi bir ekolojik tehdit oluşturuyor" diye belirtti. Ayrıca, lojistik rotanın tıkanması, alternatif ve maliyetli yolların devreye girmesine sebep olarak, navlun fiyatlarını artırarak enflasyonu olumsuz etkileyecek.
Boğazlardan geçiş yapan gemi sayısının günde ortalama 200'den 30-40'lara düşmesi, devletin gelirlerini de etkiliyor. Can, "Yıllık gelirlerimizin 1 milyar dolara kadar çıkması beklenirken, bu kriz nedeniyle 200 milyon dolara gerileyeceğini öngörüyoruz," dedi.
Yeni ticaret koridoru çağrısı:
Dışişleri ve Ulaştırma Bakanlıkları'nın konuyla ilgilendiğini belirten Mustafa Can, Türkiye öncülüğünde daha önce başlatılan Tahıl Koridoru’na benzer yeni bir "Ticaret Koridoru" kurulması gerektiğine vurgu yaptı. Bu krizden çıkmak için istişareler yaparak, yetkili kurumlarla iş birliği yapılmasının önemine dikkat çekti.
KARADENİZ’DEKİ SALDIRI RİSKİ NEDENİYLE İLERLEYEMEYEN GEMİLER, İSTANBUL AÇIKLARINI ADETA OTOPARKA ÇEVİRDİ
