Karında yaşanan gaz ve şişkinlik, birçok insan için günlük hayatın bir parçası gibi görünebilir. Genellikle ağır yemekler veya hızlı yeme alışkanlıkları ile ilişkilendirilse de, bu durumun ardında irritabl bağırsak sendromu, SİBO, çölyak gibi ciddi hastalıklar da yatıyor olabilir.
Medicana Sağlık Grubu Gastroenteroloji Bölümü’nden Uzm. Dr. Bülent Şengül, haftanın yarısından fazlasında süren şişkinliğin mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. "İstem dışı kilo kaybı, tekrarlayan kusmalar, kanlı veya siyah dışkı gibi belirtiler var ise zaman kaybetmeden bir uzmana muayene olunmalıdır" diyor.
Şişkinlik nedenleri ve sürekliliği
Karında gaz ve şişkinlik, çoğunlukla beslenme alışkanlıklarından kaynaklanan geçici bir durumdur. Ancak, bu şikayetlerin uzun süre devam etmesi, sindirim sistemi ile ilgili hastalıkların habercisi olabilir. Uzm. Dr. Şengül, haftada birkaç kez yaşanan şişkinliklerin genellikle normal olduğunu, fakat haftanın yarısından fazlasıyla birlikte bir ayı geçen şişkinliklerin mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini ifade ediyor.
"Şişkinlik, irritabl bağırsak sendromu ya da ince bağırsakta aşırı bakteri çoğalması gibi durumlardan kaynaklanabilir. Bu hastalıklar, bağırsak işlevselliğini bozar ve gaz oluşumunu artırır" diyor uzman.
Karaciğer, safra kesesi ve pankreas etkisi
Uzm. Dr. Şengül, şişkinliğin yalnızca mide ve bağırsaklarla sınırlı olmadığını, karaciğer, safra kesesi ve pankreas hastalıklarının da sindirim sorunlarına yol açabileceğini belirtiyor. Örneğin, safra kesesindeki taşlar, yağlı yiyeceklerden sonra ciddi şişkinlik yaratabilir. Pankreas hastalıkları da yeterli enzim üretilemediği için gaz oluşumunu artırabilir.
"Sindirim sistemi, yalnızca mide ve bağırsaklardan ibaret değildir. Bu nedenle, sindirim sürecinde rol oynayan karaciğer, safra kesesi ve pankreas gibi organların sağlığı da önemlidir" diyor Uzm. Dr. Şengül.
Doğru tanı ve tedavi süreci
Uzman, şişkinlik şikayetiyle başvuran hastalarda ilk aşamanın detaylı öykü ve fizik muayene olduğunu belirtmektedir. Yapılan nefes testleri ve gıda intoleransı testlerinin güvenilirliği ise tartışmalıdır. "Kendi kendine uygulanan diyetler ve ilaçlar, bazen altta yatan sorunun tanısını geciktirebilir. Bu nedenle, uzman kontrolünde eliminasyon diyeti uygulanmalıdır" diyerek dikkat çekiyor.
Uzm. Dr. Şengül, kulaktan dolma bilgilerle müshil ve diğer ilaçların kullanılmasının bağırsak tembelliğine yol açabileceğini, bu nedenle doğru tanı ve tedavinin önemini vurguluyor. "Erken tanı, ciddi hastalıkların tedavisi için hayati önem taşır" diyerek sözlerini tamamlıyor.
MEDİCANA SAĞLIK GRUBU GASTROENTEROLOJİ BÖLÜMÜ’NDEN UZM. DR. BÜLENT ŞENGÜL,
