Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), Konya Kapalı Havzası’nda uzun süredir titizlikle yürüttüğü Obruk Duyarlılık Haritası projesinin saha çalışmalarında sona geldi. İklim krizinin etkileri, derinleşen kuraklık ve bilinçsiz yeraltı suyu tüketiminin tetiklediği oluşumları belirlemek amacıyla yürütülen incelemelerde, böl genelinde toplam 741 obruk envantere dahil edildi. Saha verilerine göre riskli oluşumların ağırlıklı bölümü Konya sınırları içinde yer alıyor.
Havzada kapsamlı saha taraması tamamlandı
AFAD koordinesinde yürütülen geniş çaplı incelemelerde Konya, Karaman ve Aksaray illerindeki riskli alanlar taranarak haritalandırıldı. Kayıtlara geçen 741 obruğun 704'ünün Konya'da yer aldığı tespit edilirken, Karaman'da 29, Aksaray'da ise 8 obruk belirlendi. Konya genelinde 14 farklı ilçede bu doğa olayına rastlanırken, 572 obruğa ev sahipliği yapan Karapınar bölgedeki en yüksek riskli nokta olarak öne çıktı.
Konya’daki tespitlerin 390’ının "kuyu tipi obruk" kategorisinde değerlendirildiği bildirildi. Bölgedeki ilk resmi obruk kaydı 1972 yılında tutulurken, yıllar içinde tekil sayılarla ilerleyen oluşumların özellikle 2010 yılı sonrasında belirgin bir ivme kazandığı görüldü. Geçmiş yıllardan günümüze taşınan ve oluşum tarihi tam olarak bilinmeyen 354 eski obruk da çalışmalara dahil edildi.
"Tespit edilen obrukların yarısı asırlık geçmişe sahip"
Çalışmaların detaylarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan AFAD Konya İl Müdürü Ali İhsan Körpeş, sürecin Konya Valiliği koordinasyonunda iki aşamalı olarak yürütüldüğünü ifade etti. İlk etabın 2020-2023 yılları arasında gerçekleştiğini, 2025'ten itibaren ise ikinci fazın başarıyla tamamlandığını belirten Körpeş, şu bilgileri paylaştı:
"Saha ekiplerimiz mevcut obrukların çap ve derinlik ölçümlerini düzenli olarak güncelliyor. Havzadaki 741 obruk varlığı sadece son döneme ait bir tablo değil. Tespit ettiğimiz oluşumların yaklaşık yüzde 50’si belki de bir asır öncesine dayanıyor. Yakın dönemde meydana gelen obruk sayısını ise 350 civarında değerlendirebiliriz."
Drone destekli ölçümler ve teknik analizler sürüyor
Uzman jeoloji ve inşaat mühendislerinden oluşan teknik ekipler, sahada sadece görsel tespit yapmakla kalmıyor; havadan drone görüntülemeleri ve karadan hassas ölçümlerle süreci anlık takip ediyor. Çalışma kapsamında kuyu analizleri, yeraltı su seviyesi ölçümleri ve toprak katman yapılarının incelenmesi gibi teknik parametreler de veri tabanına işleniyor.
Bölgedeki tüm obrukların hassas koordinatlarıyla haritaya işlendiğini belirten yetkililer, potansiyel obruk oluşabilecek muhtemel risk alanlarının da işaretlendiğini bildirdi. Güncelliğini koruyacak şekilde tasarlanan duyarlılık haritasının, kısa süre içerisinde kamuoyu ile paylaşılması hedefleniyor.
