Yeni Birlik Gündem Küresel iklim eyleminin yeni merkezi sıfır atık: 100’den fazla ülkeden dev projeye tam destek

Küresel iklim eyleminin yeni merkezi sıfır atık: 100’den fazla ülkeden dev projeye tam destek

COP31 Küresel İklim Eylem Gündemi’nin kapanışında konuşan Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, iklim krizine karşı kâğıt üzerinde kalan kararlar yerine somut eylemlere geçilmesi gerektiğini vurguladı. Sıfır atığın ilk kez küresel iklim gündeminin merkezine yerleştiği zirvede, 100’den fazla ülkenin desteklediği projeler ve yeni dönem hedefleri açıklandı.

Antalya’da iki haftadır devam eden COP31 Küresel İklim Eylem Gündemi, somut uygulama ve sonuç odaklı iş birliği mesajlarıyla tamamlandı. Kapanış konuşmasını yapan Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, sıfır atık yaklaşımının tarihte ilk kez küresel iklim eyleminin merkezine oturduğunu belirterek, zirvenin adını "uygulama COP’u" olarak tanımladı.

İklim değişikliğiyle mücadelede bilimsel uyarıların ötesine geçilerek hızlı ve kapsamlı adımların atılması gerektiğini belirten Samed Ağırbaş, Antalya’daki buluşmanın temel amacının sahada gerçek değişimler yaratmak olduğunu ifade etti. Zirvenin başlangıcında "COP31 gerçekleştiği için ne değişecek?" sorusunu sorduklarını hatırlatan Ağırbaş, artık bu soruya somut projelerle yanıt vermeye başladıklarını söyledi.

Türkiye'de Başlayan Hareket Küresel Gündemin Merkezinde

Emine Erdoğan’ın öncülüğünde ve Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanlığı çatısı altında Türkiye’de filizlenen Sıfır Atık Hareketi, COP31’de küresel iklim diplomasisinin ana gündem maddesi haline geldi. Evlerde ve okullarda bir davranış kültürü olarak başlayan sürecin dünya çapında bir dönüşüme liderlik ettiğini vurgulayan Ağırbaş, atık kavramına bakış açısının değişmesi gerektiğine dikkat çekti.

Doğada hiçbir şeyin çöpe gitmediğini ve atığın insan faaliyetleri sonucu ortaya çıkan "yanlış yerde duran bir kaynak" olduğunu belirten Ağırbaş, zirve kapsamında hayata geçirilen dev projeleri duyurdu. Buna göre, 100’den fazla ülkenin desteğiyle başlatılan “One Billion Challenge” (1 Milyar Çağrısı) girişimiyle 2030 yılına kadar küresel gıda israfının yarı yarıya azaltılması hedefleniyor. Ayrıca, aralarında Mexico City, Kisumu ve George Town gibi şehirlerin bulunduğu ilk grupta 20 kent, Sıfır Atık Bölgeleri girişimine dahil oldu.

Kadınlar Üretimde, Gençler Sahada Rol Alacak

Sıfır atık vizyonunun yalnızca çevresel değil, aynı zamanda güçlü bir toplumsal ve ekonomik kalkınma modeli sunduğunu ifade eden Ağırbaş, yerel düzeyde yürütülecek projelerin detaylarını paylaştı:

Kadınlara Yönelik Ekonomik Destek: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı iş birliğiyle yürütülecek çalışmalar kapsamında, iki yıl içinde 1 milyon kadına ulaşılması amaçlanıyor. Bu projeyle atıl durumdaki malzemelerin yeniden değerlendirilerek aile bütçesine gelir olarak kazandırılması sağlanacak.

Gençlik Seferberliği: Sıfır Atık Nesli girişimiyle dünyanın farklı coğrafyalarındaki gençler, kendi mahallelerinde iklim ve çevre eylemlerinin doğrudan uygulayıcısı haline gelecek.

"30 Yılda Alınan Kararların Çoğu Kâğıt Üzerinde Kaldı"

Küresel İklim Eylem Gündemi çerçevesinde enerji, tarım, sağlık ve gıda alanlarında elde edilen somut verileri de kamuoyuyla paylaşan Ağırbaş, net sıfır hedefli enerji şirketlerinin yenilenebilir enerji, şebeke ve depolama sistemlerine yıllık 156 milyar dolar yatırım yaptığını aktardı. Rejeneratif Peyzaj Eylem Gündemi ile 116 ülkede 66 milyon hektarlık alanın onarım programına alındığını belirten Ağırbaş, gıda kurtarma çalışmalarının 40,5 milyon insana, temiz ve güvenilir elektrik erişiminin ise 67 milyon kişiye ulaştığını kaydetti.

İklim krizinin sağlık etkilerine karşı ayrılan kaynağın 225 milyon dolara yükseldiğini ve COP28’den bu yana rejeneratif tarıma 2,3 milyar dolar aktarıldığını ifade eden Ağırbaş, geçmiş zirvelere yönelik özeleştiride bulundu. Son 30 yıldaki COP süreçlerinde 70’ten fazla karar alındığını ancak bunların büyük bölümünün uygulanamadığını hatırlatan Ağırbaş, "Antalya’nın adını bu yüzden 'uygulama COP’u' koyduk. Beklediğimiz yeni bir vaat değil; verilmiş sözlerin yerine getirilmesi" diye konuştu.

İstanbul Platformu’nun Sonuçları COP32’de Raporlanacak

Antalya’da verilen taahhütlerin sıkı bir şekilde takip edileceğini vurgulayan Ağırbaş, Brezilya ile ortaklaşa yürütülecek İstanbul Sıfır Atık Eylem Platformu'nun ilerleme raporlarının bir sonraki zirve olan COP32’de sunulacağını açıkladı.

Konuşmasının sonunda tüm uluslararası paydaşlara, yerel yönetimlere ve sivil topluma çağrıda bulunan Ağırbaş, herkesin önümüzdeki 12 ay içinde tamamlayabileceği somut bir hedef belirlemesini istedi. Emine Erdoğan’ın "Dünya, hepimizin ortak evidir" sözünü hatırlatarak hiçbir ülkenin atık ve iklim sorununu tek başına çözemeyeceğini belirten Ağırbaş; COP31 Başkanı Murat Kurum’a, COP30 Başkanlığı’na ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) sekreteryasına teşekkür etti. Ağırbaş, konuşmasını şu sözlerle noktaladı:

"Bu salondan çıkarken hepimizin yanında bir söz değil, bir iş olsun; Antalya’da bir şeylerin değiştiğini ancak o zaman söyleyebiliriz."