Türkiye’de kenevir yetiştiriciliğine ilişkin uzun süredir beklenen düzenleme Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yönetmelikle, sağlık ürünleri, uyuşturucu etkisi olmayacak kişisel bakım ve destek ürünlerine yönelik kenevir üretiminin kapsamı netleştirildi. Üretim sürecinden denetime kadar pek çok başlık yeniden tanımlanırken, kenevir yetiştiriciliğine izin verilen 21 il tek tek açıklandı. Düzenleme, hem tarımsal üretimi hem de sanayi ve sağlık alanındaki kullanım alanlarını yakından ilgilendiriyor.
Kenevir yetiştiriciliği usul ve esasları Resmi Gazete’de yayımlandı
Resmi Gazete’de yayımlanan Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik ile Türkiye’de kenevir üretimine dair kurallar baştan sona yeniden düzenlendi. Yönetmelik, lif, tohum ve sap üretiminin yanı sıra tıbbi ürünler, sağlık ürünleri ile kişisel bakım ve destek ürünleri elde etmeye yönelik kenevir yetiştiriciliğini kapsıyor. Ekim ve dikimden hasada kadar tüm üretim aşamaları belirli kurallara bağlanırken, kenevirden elde edilen çiçek ve yaprakların amacı dışında kullanılmasını önleyecek kontrol mekanizmaları da netleştirildi.
Yeni düzenlemeyle birlikte, üretimin hangi koşullarda ve hangi alanlarda yapılabileceği açıkça tanımlandı. Böylece hem üreticiler hem de kamu kurumları açısından uygulamada yaşanan belirsizliklerin giderilmesi hedefleniyor.
Sağlık ürünleri ve kişisel bakım için kenevir üretim süreci nasıl olacak?
Yönetmelik kapsamında sağlık ürünleri, uyuşturucu etkisi olmayacak kişisel bakım ve destek ürünlerine yönelik kenevir yetiştiriciliği özel şartlara bağlandı. Çiçek ve yaprak üretimi de dahil olmak üzere bu alandaki faaliyetler, sıkı denetim ve güvenlik önlemleri altında gerçekleştirilecek. Üretim sürecinde görev ve sorumluluklar açıkça belirlenirken, kontrol mekanizmalarının Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda yürütülmesi öngörülüyor.
Tıbbi ve sağlık ürünleri üretimi amacıyla yapılacak kenevir yetiştiriciliği ise yalnızca belirli alanlarda mümkün olacak. Bu kapsamda Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğüne bağlı Afyon Alkaloidleri Fabrikası sahası, organize tarım bölgeleri ya da Sağlık Bakanlığından üretim yeri izni almış, kapalı ve iklimlendirme sistemine sahip, yüksek güvenlikli tesisler ön plana çıkıyor.
21 ilde kenevir yetiştiriciliği yapılabilecek: İl listesi açıklandı
Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelikle lif, tohum ve sap üretimi amaçlı kenevir yetiştiriciliğine izin verilen iller de belli oldu. Buna göre kenevir üretimi; Amasya, Antalya, Bartın, Burdur, Çorum, İzmir, Karabük, Kastamonu, Kayseri, Konya, Kütahya, Malatya, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Sivas, Tokat, Uşak, Yozgat ve Zonguldak ile bu illerin ilçelerinde yapılabilecek.
Belirlenen 21 il, hem iklim koşulları hem de tarımsal altyapı açısından kenevir yetiştiriciliğine uygun bölgeler olarak dikkat çekiyor. Düzenleme, özellikle lif ve tohum üretimine yönelik tarımsal faaliyetlerin yaygınlaşmasına katkı sağlamayı amaçlıyor.
Tıbbi ve sağlık ürünleri için kenevir hangi alanlarda yetiştirilecek?
Tıbbi ve sağlık ürünleri üretimi amaçlı kenevir yetiştiriciliği, diğer üretim türlerinden farklı olarak daha sınırlı ve kontrollü alanlarda yapılacak. Yönetmeliğe göre bu tür üretimler, TMO’ya bağlı Afyon Alkaloidleri Fabrikası sahasında, organize tarım bölgelerinde veya Sağlık Bakanlığından izin almış tesislerin bulunduğu il sınırları içinde gerçekleştirilebilecek.
Bu tesislerin kapalı alan olması, iklimlendirme sistemine sahip bulunması ve yüksek güvenlik önlemleriyle donatılması zorunlu tutuluyor. Böylece hem üretim kalitesinin artırılması hem de kenevirin amacı dışında kullanımının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Kişisel bakım ve destek ürünleri için kenevir üretim şartları neler?
Uyuşturucu etkisi olmayacak kişisel bakım ve destek ürünlerine yönelik kenevir yetiştiriciliği ise açık ya da kapalı alanlarda yapılabilecek. Bu üretim türü, lif, sap ve tohum üretimine izin verilen 21 ilde ve tıbbi ile sağlık ürünleri üretiminin yapıldığı alanlarda gerçekleştirilebilecek.
Yeni düzenleme, kozmetik, gıda takviyesi ve benzeri alanlarda kullanılan kenevir bazlı ürünlerin yerli üretimini desteklemeyi amaçlıyor. Böylece hem ithalatın azaltılması hem de katma değeri yüksek ürünlerin geliştirilmesi hedefleniyor.
Kenevir yetiştiriciliği izni nasıl alınacak?
Yönetmelikte kenevir yetiştiriciliği için izin süreçleri de netleştirildi. Lif, tohum ve sap üretimi amacıyla kenevir yetiştirmek isteyen üreticiler, her yıl 1 Ocak ile 1 Nisan tarihleri arasında yetiştiricilik yapılacak yerin en büyük mülki idare amirliğine başvuru yapabilecek.
Tıbbi, sağlık ile kişisel bakım ve destek ürünleri üretimi için kenevir yetiştiriciliği başvuruları ise aynı dönem içinde Toprak Mahsulleri Ofisine gerçekleştirilecek. Başvuruların değerlendirilmesi ve izin süreçleri, belirlenen usul ve esaslara göre yürütülecek.
Yeni yönetmelik, kenevir yetiştiriciliğini daha kontrollü, şeffaf ve sürdürülebilir bir yapıya kavuştururken, sağlık ürünleri ve kişisel bakım alanında yeni yatırım ve üretim fırsatlarının da önünü açıyor.
