“Artık Açık Savaş Var”
Durand Hattı boyunca karşılıklı saldırılar sürerken tansiyon zirveye çıktı.
Pakistan Savunma Bakanlığı, “Sabrımız taştı, Afganistan ile açık savaşa girdik” açıklamasını yaptı. Savunma Bakanı Khavaja Muhammed Asıf da “Aramızda açık savaş var” ifadelerini kullandı.
Çatışmalarda Afgan tarafında 133 kişi, Pakistan tarafında ise 55 asker hayatını kaybetti.
1893’ten Gelen Sınır Krizi
2.640 kilometrelik Durand Hattı, 1893’te İngiliz Hindistanı ile Afganistan arasında çizildi. Ancak Peştun kabilelerini ikiye bölen bu sınır, hiçbir zaman tam anlamıyla kabul görmedi.
Afganistan hattı resmi sınır olarak tanımazken, Pakistan’ın inşa ettiği çelik bariyerleri “işgal hattı” olarak görüyor.
Torkham ve Spin Boldak geçiş noktaları, yıllardır iki ülke arasındaki en kırılgan bölgeler olmayı sürdürüyor.
Çin Neden Kritik Aktör?
Çatışmalar sürerken dikkatler Pekin’e çevrildi.
Analistlere göre Çin, hem Afganistan’daki yatırımları hem de Pakistan’a sağladığı askeri destek nedeniyle bu süreçten stratejik ve ekonomik kazanç sağlayabilir.
Taliban’ın Afganistan’da yönetimi ele geçirmesinin ardından ülkenin Çin’e ekonomik açıdan daha bağımlı hale geldiği belirtiliyor.
Afganistan’da 3,48 Milyar Dolarlık Çin Etkisi
Afganistan’ın toplam yabancı yatırım stokunun yaklaşık 5 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor.
Bunun 3,48 milyar dolarlık kısmı Çin’e ait. Pekin, ülkenin en büyük yatırımcısı konumunda.
Zayıf özel sektör, sınırlı sanayi üretimi ve dış yardıma bağımlı ekonomi yapısı, Afganistan’ı dış yatırımcılara daha açık hale getiriyor. Güvenlik harcamalarının kamu bütçesindeki payı ise yüzde 28 seviyesinde.
Pakistan’ın Hava Gücü Çin’e Emanet
Çin, Pakistan’ın en önemli silah tedarikçileri arasında yer alıyor.
Son olarak:
40 adet J-35 beşinci nesil savaş uçağı
KJ-500 AWACS erken uyarı uçağı
HQ-19 hava savunma sistemi
Pakistan’a teslim edildi.
J-35, Çin’in J-20’den sonra geliştirdiği ikinci hayalet savaş uçağı olarak biliniyor. Gelişmiş aviyonik sistemleriyle Pakistan’ın hava kabiliyetlerini ciddi ölçüde artırması bekleniyor.
Kriz Büyürken Çin Dengesi
Bir yanda Afganistan’daki milyar dolarlık yatırımlar…
Diğer yanda Pakistan’ın modernize edilen hava gücü…
Uzmanlara göre Çin, iki ülke arasındaki gerilimin derinleşmesi halinde hem ekonomik hem de askeri alanda nüfuzunu artırma potansiyeline sahip.
Durand Hattı’nda silahlar konuşurken, bölgesel güç dengelerinde Pekin’in konumu daha da kritik hale geliyor.
Savaşın sıcak yüzü sınırda…
Stratejik satranç ise çok daha geniş bir coğrafyada oynanıyor.
