Ahmet Ümit’in 1996 yılında yayımlanan Sis ve Gece romanı, İran’da Karga adıyla diziye uyarlandı. Ancak yapımdan haberdar olduğunu sosyal medya paylaşımıyla duyuran Ümit, romanın kendisine sorulmadan ve izin alınmadan ekrana taşındığını açıkladı. İranlı yönetmen Muhammed Hüseyin Mehdeviyan tarafından hazırlanan yapımın ortaya çıkması, uyarlamanın telif boyutuna ilişkin soru işaretlerini de beraberinde getirdi.
Ahmet Ümit’in Sis ve Gece romanı İran’da diziye mi uyarlandı?
Ahmet Ümit’in Sis ve Gece romanının İran’da diziye uyarlandığı ortaya çıktı. Yapım, İran’da Karga adıyla izleyiciyle buluşurken yönetmen koltuğunda Muhammed Hüseyin Mehdeviyan yer aldı. Ümit, dizinin kendi eserinden uyarlandığını sosyal medya hesabından paylaştığı görüntülerle duyurdu.
1996 yılında yayımlanan Sis ve Gece, Ahmet Ümit’in polisiye edebiyatındaki önemli eserlerinden biri olarak biliniyor. Roman daha önce Türkiye’de de sinemaya uyarlanmış, 2007 yılında Turgut Yasalar’ın yönettiği film beyaz perdede gösterime girmişti.
Sis ve Gece romanı için Ahmet Ümit’ten izin alındı mı?
Ahmet Ümit’in kendi açıklamasına göre kendisine danışılmadı ve izin alınmadı. Yazar, İran’da hazırlanan Karga dizisinden sosyal medya üzerinden haberdar olduğunu belirterek yapımın herhangi bir izin sürecinden geçmediğini ifade etti.
Ümit, paylaşımında romanının kendisine sorulmadan ve izin alınmadan diziye dönüştürüldüğünü belirterek yaşanan duruma tepki gösterdi. Yazarın açıklaması sonrasında konu, eserin telif hakları ve uluslararası uyarlama süreçleri açısından gündeme geldi.
Ancak mevcut açıklamalarda, olayın hukuki olarak hangi aşamada olduğu veya Ümit tarafından açılmış kesinleşmiş bir dava bulunup bulunmadığına ilişkin doğrulanmış ayrıntılı bir bilgi yer almıyor. Bu nedenle hukuki süreç konusunda kesin hüküm vermek yerine yazarın açıklamasındaki bilgilerle sınırlı kalmak gerekiyor.
Karga dizisi nedir, Sis ve Gece romanıyla bağlantısı ne?
Karga, Ahmet Ümit’in Sis ve Gece romanından İran’da hazırlanan dizi uyarlaması olarak gündeme geldi. İran’ın Ankara Büyükelçiliğinin yayımladığı İranname dergisinde de Muhammed Hüseyin Mehdeviyan’ın Ahmet Ümit’in romanından uyarlanan Karga adlı bir dizi hazırladığı bilgisine yer verildi.
Uyarlamada romanın temel atmosferinin ve karakter yapısının İran koşullarına göre yeniden düzenlendiği aktarıldı. Hikâyenin olay örgüsünün İran Devrimi öncesine taşındığı ve merkezde Daryuş ile Saye isimli karakterlerin bulunduğu belirtildi. Böylece Türkiye’de geçen romanın İran uyarlamasında farklı bir toplumsal ve tarihsel arka plan oluşturuldu.
Ahmet Ümit Karga dizisi hakkında ne dedi?
Ahmet Ümit, Karga dizisini öğrendikten sonra sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda şaşkınlığını ve tepkisini dile getirdi. Yazar, dizinin kendisine sorulmadan ve izin alınmadan hazırlandığını belirtti. Açıklamasında yönetmen Muhammed Hüseyin Mehdeviyan’ın adını da paylaşarak yapımın Karga adıyla diziye dönüştürüldüğünü duyurdu.
Ümit’in açıklaması, özellikle edebi eserlerin farklı ülkelerde dizi veya film olarak uyarlanmasında telif ve izin süreçlerinin nasıl yürütüldüğü sorusunu gündeme taşıdı. Bununla birlikte mevcut haberlerde İran’daki yapımın sözleşme veya lisans sürecine ilişkin karşı tarafın ayrıntılı bir açıklamasına yer verilmiş değil.
Sis ve Gece romanı ne anlatıyor?
Ahmet Ümit’in Sis ve Gece romanı, istihbarat görevlisi Sedat’ın kaybolan sevgilisi Mine’yi aramasını merkezine alan polisiye bir hikâyeye sahip. Sedat’ın Mine’yi bulma çabası ilerledikçe istihbarat teşkilatı içindeki ilişkiler, siyasi ve toplumsal olaylar ile kişisel hesaplaşmalar hikâyenin önemli unsurları haline geliyor.
Roman, polisiye olay örgüsünü bireysel ilişkiler ve Türkiye’nin yakın geçmişine ilişkin konularla bir araya getiriyor. Eserin daha önce sinemaya uyarlanmış olması da Ahmet Ümit’in romanlarının görsel medyaya taşınması açısından dikkat çeken örneklerden biri olarak öne çıkıyor.
Ahmet Ümit’in romanları daha önce diziye uyarlandı mı?
Ahmet Ümit’in eserleri daha önce de farklı görsel projelere kaynaklık etti. Sis ve Gece’nin 2007 yılında sinemaya uyarlanmasının yanı sıra, yazarın İstanbul Hatırası romanının da 2026 yılında Netflix için diziye uyarlanacağı duyuruldu. Projenin yönetmenliğini Abdullah Oğuz’un üstleneceği, başrollerde Nejat İşler, Tülin Özen ve Cem Davran’ın yer alacağı açıklanmıştı.
İran’daki Karga uyarlamasını bu projelerden ayıran temel nokta ise Ahmet Ümit’in açıklamasına göre yapımdan kendisine önceden bilgi verilmemiş ve izin alınmamış olması. Konunun bundan sonraki hukuki ve telif boyutuna ilişkin gelişmeler ise yeni açıklamalarla netleşebilecek.