2027 yazında yaşanacak tam Güneş tutulması, 21. yüzyılın en uzun tutulması olarak kayıtlara geçmeye hazırlanıyor. 2 Ağustos 2027’de Ay, Güneş’i yaklaşık 6 dakika 23 saniye boyunca tamamen örtecek. Bu sıra dışı süre, tutulmayı yalnızca görsel bir doğa olayı olmaktan çıkarıp bilim dünyası için de benzersiz bir araştırma fırsatına dönüştürüyor.
Neden bu tutulma “yüzyılın tutulması”?
Tam Güneş tutulmalarının büyük bölümü yalnızca 1–2 dakika sürüyor. 2027 tutulmasını özel kılan ise Güneş, Ay ve Dünya’nın neredeyse kusursuz bir hizalanma yakalayacak olması. Ay’ın Dünya’ya görece daha yakın, Dünya’nın ise Güneş’ten daha uzak bir konumda bulunması, Ay’ın gökyüzünde daha büyük görünmesine ve Güneş’i alışılmadık derecede uzun süre perdelemesine yol açacak.
Türkiye’den izlenebilecek mi?
Tutulmanın tam tutulma (totalite) hattı; İspanya’dan başlayarak Kuzey Afrika ve Orta Doğu üzerinden Somali’ye kadar uzanacak. Türkiye bu hattın doğrudan üzerinde yer almasa da, ülkenin büyük bölümünden parçalı Güneş tutulması olarak izlenebilecek. Avrupa, Afrika ve Güney Asya’nın geniş kesimlerinde de tutulma parçalı olarak görülecek.
Bilim insanları için neden bu kadar önemli?
Bu uzun süreli karanlık evre, Güneş’in normalde gözlemlenemeyen korona tabakasının detaylı biçimde incelenmesine imkân tanıyacak. Korona, güneş rüzgârları ve manyetik patlamaların kaynağı olarak biliniyor. 2027 tutulması, uzay havasının Dünya üzerindeki etkilerini anlamak açısından şimdiye kadar nadiren elde edilen bir zaman penceresi sunacak.
Gökyüzü meraklıları için ne ifade ediyor?
Uygun filtrelerle çıplak gözle izlenebilecek kadar uzun ve dramatik bir karanlık yaşanacak olması, bu tutulmayı astronomiyle ilgilenmeyenler için bile unutulmaz kılıyor. Uzmanlar, bu tutulmanın birçok kişi için “hayatta bir kez görülebilecek” gök olaylarından biri olacağını vurguluyor.
Benzeri ne zaman tekrar yaşanacak?
2027’den sonra bu kadar uzun süren bir tam Güneş tutulması için onlarca yıl beklenmesi gerekecek. Bu da 2 Ağustos 2027 tutulmasını hem nadirliği hem de süresiyle özel kılıyor.