Denizli’nin Tavas ilçesi, kendine özgü yanık kokulu koyun yoğurdu ile damaklarda iz bırakmaya devam ediyor. Geleneksel yöntemlerle üretilen bu yoğurt, hafif isli ve karamelize aromasıyla dikkat çekiyor. Üretim süreci, sabahın erken saatlerinde koyunların sağılması ile başlıyor ve sütün odun ateşinde kızdırılması ile devam ediyor.
Geleneksel üretim yöntemleri
Koyun sütü, kontrollü bir şekilde kazanın tabanına tutturuluyor. Bu işlem, yoğurdun kendine özgü yanık kokusunu ve sert kıvamını oluşturuyor. Süt kaynatılırken, üzerinde oluşan kaymağın sararması da aromayı zenginleştiriyor. Kaynayan süt, yaklaşık 10 dakika boyunca havalandırılmasının ardından kalaylı kazanlara dökülerek soğumaya bırakılıyor. Tavas yoğurdunun karakteristik yanık kokusu, bu aşamalarda oluşuyor.
Yerel üreticilerin bilgeliği
Tavas’ın Solmaz Mahallesi’nde yoğurt üretimi yapan Gülizar Karaçalı, sürecin detaylarını şu sözlerle aktarıyor: “Sağımı eşimle birlikte yapıyoruz. Sütümüzü odun ateşinde ısıtarak kaynatıyoruz. Kaymağın sararması, yoğurdun yanık kokusunu sağlıyor.” Yine, Vakıf Mahallesi’nden Mustafa Yahşi, geçmişte bu yoğurdun üretiminin fazla olduğunu belirterek, eski gelenekleri hatırlatıyor: “Sütü kaynatıp mayaladıktan sonra, çam ve ardıç ağaçlarının dallarında saklardık. Bu şekilde uzun süre bozulmadan saklanırdı.”
2024 yılında Tavas Belediyesi’nin başvurusu ile coğrafi işaret tescili alacak olan Tavas yanık kokulu koyun yoğurdu, geçmişteki geleneksel üretim tekniğiyle günümüze ulaşacak ve gelecek nesillere aktarılmak üzere kitap haline getirilecek.
Yanık kokusu ve sert kıvamıyla Tavas yoğurdu damaklarda iz bırakıyor
