Meclis Başkanı Kurtulmuş, geçen seneki ramazandan bu yana önemli değişiklikler yaşandığını belirterek, Türkiye’nin güneyinde Suriye’de bir devrimin gerçekleştiğini, 60 yıldır devam eden yönetimin yıkılarak yerine yeni bir yönetimin geçtiğini ifade etti. Kurtulmuş, Suriye’deki gelişmelerin “fevkalade önemli, fevkalade olumlu şekilde seyrettiğini” söyledi.
Kurtulmuş, Suriye’de üç temel tercihi en baştan itibaren dile getirdiklerini belirterek, yeni yönetimin kapsayıcı olması, silahlı grupların yeni yönetime entegrasyonu ve Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması başlıklarını sıraladı. Bu istikamette önemli gelişmeler gördüklerini kaydetti.
“Terörsüz Türkiye” Hedefi ve Komisyonun Çalışmaları
Kurtulmuş, geçen seneki ramazandan bu yana ikinci olumlu gelişme olarak, Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu çalışmalarına yansıyan “Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusunda atılan adımları gösterdi. Kurtulmuş, 2024’ün 26 Ağustos’undan bu yana “fevkalade önemli gelişmeler kaydedildiğini” söyledi.
Kurtulmuş, bu süreçte Cumhurbaşkanı’nın 26 Ağustos’ta birlik ve kardeşlik vurgusu yaptığını, 30 Ağustos Zafer Bayramı’nda Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde kardeşlik, bütünleşme ve “iç kalenin tahkim edilmesi” uyarılarıyla konuştuğunu dile getirdi. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin 1 Ekim’de DEM Grubu’yla el sıkışmasıyla başlayan ve ekim ayındaki konuşmasıyla devam eden sürecin “yeni bir dönemin kapısını açtığını” belirtti.
Kurtulmuş, 27 Şubat’ta İmralı’dan silahlı dönemin sona erdiği, örgütün feshedilmesi gerektiği ve demokratik mücadele dönemine geçilmesi yönünde bir tavsiye geldiğini, bunun ardından fesih sürecinin başladığını ve bilahare örgüt yönetiminin toplanarak kendisini feshettiğini ilan ettiğini söyledi. Kurtulmuş, 2025’in temmuz ayında Süleymaniye’de “sembolik olarak silahların yakılmasıyla ilgili bir tören yapıldığını” ifade etti.
“21 Toplantı Yaptık, Nihai Rapor Hazırlandı”
Kurtulmuş, 5 Ağustos’tan itibaren 21 toplantı yapıldığını, toplantılarda partilerin yapıcı davrandığını ve her toplantı öncesinde yoğun görüşmeler gerçekleştirildiğini belirtti. Kurtulmuş, ilk kez TBMM nezdinde bir komisyon kurulduğunu, TBMM’deki 12 siyasi partiden 11’inin komisyona katıldığını, daha sonra partilerden birinin tek kişilik milletvekilinin çekildiğini söyledi. Kurtulmuş, “Türk halkının yüzde 95’inin temsil edildiği bir komisyon çalışması” yapıldığını belirterek, komisyonun bu hafta çarşamba günü nihai raporunu hazırlayarak çalışmalarını tamamladığını kaydetti.
Kurtulmuş, partilerin raporlarını TBMM’nin sitesinden yayımladıklarını, her partinin görüşünü açık biçimde paylaştığını ve ortak masa etrafında yaklaşım alanlarının görüldüğünü söyledi.
“Fevkalade Olumlu Bir Aşama, Hayati Eşik”
Kurtulmuş, farklı partilerin bir araya gelerek ortak noktada buluşmasının değerli olduğunu ifade ederek, komisyonun kararlarını belirlenen kurallar çerçevesinde aldığını, bazı kararların nitelikli çoğunlukla, bazılarının ittifakla alındığını anlattı. Kurtulmuş, dinlemelerde Türkiye’de “hemen hemen her kesimin” komisyonda dinlendiğini ve görüşme ortamına ilişkin belirlenen kurala uyulduğunu aktardı.
Komisyon raporuna ilişkin değerlendirmesinde Kurtulmuş, “Türkiye demokrasisi açısından da fevkalade olumlu bir aşamadır bu… Türkiye için önemli bir hayati eşikti. Bu eşiği aştık.” ifadelerini kullandı. Kurtulmuş, raporun “her şey olmadığını”, bundan sonra yapılacaklar için “mihenk taşı” ve “çerçeve” niteliğinde olduğunu söyledi.
Gazze ve Uluslararası Sistem Vurgusu
Kurtulmuş, bölgede gelişmelerin tedirgin edici şekilde devam edebileceğini ifade ederek, Amerika ile İran arasındaki sürtüşmeye, Gazze’deki gelişmelere ve uluslararası sistemde “kural bazlı” yapıdan “güçlünün sözünün geçtiği” bir düzene doğru gidişe ilişkin değerlendirmelerini paylaştı. Kurtulmuş, Gazze’de insani durumun çözülemediğini, yardım konvoylarına ilişkin kısıtlamalar bulunduğunu ve Batı Şeria’da “İsrailli yerleşimciler”in “Filistinlilere zulümlerine devam ettiğini” söyledi.
Sürece İlişkin Sorulara Yanıtlar
Gazetecilerin soruları üzerine Kurtulmuş, rapordaki tavsiyelerin yasalaşma sürecine ilişkin “nasıl olacağı, nasıl şekilleneceği” konusunda henüz net bir yol haritası ortaya konulmadığını, temenni olarak tüm partilerin ortak imzasıyla düzenleme yapılmasının arzu edildiğini belirtti.
Yeni anayasa sorusu üzerine Kurtulmuş, “Kestirmeden söyleyeyim, gerekir.” dedi ve 12 Eylül Anayasası’na ilişkin değerlendirmelerini paylaştı. Kurtulmuş, süreçte risklerin her zaman bulunduğunu, “provokasyonlardan da korusun” ifadesiyle uyarıda bulundu.
