Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi’nde (TOGÜ) doğal bitki özlerinden geliştirilen kene kovucu spreyin etki süresini uzatmaya yönelik AR-GE çalışmaları başlatıldı. Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü bünyesindeki Hijyenlab AR-GE ve ÜR-GE Laboratuvarı’nda, tamamen doğal bitki özlerinden oluşturulan bu ürün, çocukların da güvenle kullanabilmesi hedefiyle geliştiriliyor.
Yaz aylarında artan kene kaynaklı sağlık risklerine karşı yürütülen çalışmalarda, doğal bitki özlerinden geliştirilen formülün insan sağlığına zarar vermeden kene algılamasını engellemek amaçlanıyor. Laboratuvarda görev alarak uygulamalı eğitimlerini sürdüren öğrenciler, ürünün koruyuculuk süresini artırmak için yeni formüller üzerinde çalışmalara aktif olarak katılıyor.
TOGÜ Rektörü Prof. Dr. Fatih Yılmaz, üniversitede geliştirilen bilimsel çalışmaların toplumsal faydaya dönüşmesini amaçladıklarını belirterek, yaz aylarının başlamasıyla birlikte kene kaynaklı sağlık risklerinin arttığını ifade etti. Yılmaz, "Fen-Edebiyat Fakültemizdeki laboratuvarımızda biyoloji ve kimya bölümü akademisyenlerimiz kene kovucu ürün geliştirme çalışmalarını sürdürmektedir. Amaç, üniversitemizde üretilen bilgiyi topluma fayda sağlayacak bir ürüne dönüştürmek. İlgili resmi kurumlardan gerekli ruhsatların alınmasının ardından geliştirdiğimiz bu doğal ürünü vatandaşlarımızın kullanımına sunmayı planlıyoruz," dedi.
Proje hakkında bilgiler veren TOGÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü Organik Kimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yakup Budak, kene problemini farklı bir bakış açısıyla ele aldıklarını vurguladı. Budak, "Bizim hedefimiz kenenin insana hiç tutunmamasını sağlamak. Keneler, insana nefes, vücut ısısı ve koku ile yaklaşır. Geliştirdiğimiz doğal formül sayesinde kenenin koku alma duyusunu bloke etmeyi amaçlıyoruz. Böylece kene, insanı hedef olarak algılayamıyor ve tutunmadan uzaklaşıyor," şeklinde konuştu.
Piyasada bulunan birçok kene kovucu ürünün etkisinin kısa sürdüğünü belirten Budak, geliştirdikleri özel sabitleme teknolojisi sayesinde bitki özlerinin ciltte ve kıyafetlerde uzun süre kalmasını hedeflediklerini kaydetti. Budak, "Amacımız, insanların pikniğe veya doğaya korkmadan gidebilmesi ve çocukların parklarda güvenle oynayabilmesidir," dedi.
TOGÜ Kimya Bölümü öğrencisi Miray Yılmaz, Hijyenlab Laboratuvarı’nda yaptıkları çalışmaların büyük önem taşıdığını belirterek, "Ülkemizde birçok insanın hayatını etkileyen kene kaynaklı hastalıklar nedeniyle mevcut ürünlere göre daha uzun süre koruyuculuk sağlayan güvenli ve etkili bir formül geliştirmek için çaba gösteriyoruz. Tüm süreci hocamızın rehberliğinde bilimsel veriler ışığında sürdürüyoruz," diye konuştu.
Türkmenistan uyruklu TOGÜ öğrencisi Marin Niyazmi, laboratuvar stajı sırasında kene kovucu sprey üzerinde çalıştığını belirterek, "Toplum sağlığına katkı sağlayacak böyle bir projede yer almaktan büyük gurur duyuyorum," ifadesini kullandı.
TOGÜ’lü bilim adamı keneye karşı doğal kalkan geliştirdi
