Türkiye Müteahhitler Birliği tarafından organize edilen İnşaat Zirvesi 2026 kapsamındaki “Geleceğin Altyapısı: Dijitalleşme, Entegrasyon ve Mega Projelerin Dönüşümü” oturumunda önemli açıklamalarda bulunan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Cumhuriyetin köklü vizyonunu küresel bir güçle taçlandıracaklarını duyurdu. Bakan Uraloğlu, 2053 hedefleri doğrultusunda Türkiye'nin dünyanın en güçlü dijital altyapı merkezleri arasında yer alacağını vurguladı.
Mega Projelerde Dijital Kırılma ve Maliyet Yönetimi
Geleneksel inşaat yöntemlerinin günümüzün karmaşık ve yüksek maliyetli projelerinde yetersiz kaldığına işaret eden Bakan Uraloğlu, sektörün artık sensör verileri, yapay zekâ algoritmaları ve gerçek zamanlı optimizasyonlarla şekillendiğini belirtti.
Küresel araştırma şirketleri McKinsey ve BCG’nin verilerine atıfta bulunan Uraloğlu, dijital araçların inşaat maliyetlerini %15 ila %30 arasında düşürdüğünü, proje sürelerini neredeyse yarı yarıya azalttığını ve üretkenlikte %25'e varan artış sağladığını ifade etti. Türk müteahhitlik sektörünün bu dönüşümü hızla benimsediğini söyleyen Bakan, 2025 sonu itibarıyla Türk firmalarının 138 ülkede 12 bin 827 projeye imza atarak 557,5 milyar dolarlık devasa bir iş hacmine ulaştığının altını çizdi.
Altyapıya 355 Milyar Dolar: Denizde İlk 10, Havada Küresel Merkez
Son 24 yılda ulaştırma ve haberleşme altyapısına 355 milyar dolar yatırım yapıldığını açıklayan Uraloğlu, bölünmüş yol ağının 30 bin 51 kilometreye, otoyol uzunluğunun ise 3 bin 796 kilometreye çıkarıldığını belirtti. 1915 Çanakkale Köprüsü, Avrasya Tüneli ve Osmangazi Köprüsü gibi dev yatırımlarla karayollarında çağ atlandığını ifade eden Bakan, denizcilik ve havacılıkta da tarihi zirvelerin görüldüğünü ekledi. Havalimanı sayısının 58’e çıkarılmasıyla İstanbul Havalimanı'nın küresel bir aktarma merkezine dönüştüğünü; deniz ticaretinde ise Türk filosunun 53,1 milyon dedveyt ton kapasiteye ulaşarak dünya sıralamasında 10. sıraya yükseldiğini kaydetti.
Boğaz'a Yeni Demiryolu Müjdesi ve Modern İpek Yolu
Demiryolu ağının 14 kilometreye yaklaşan bir uzunluğa ulaştığını ve Modern İpek Demiryolu’nun kalbi olan Marmaray’ın Pekin ile Londra arasında kesintisiz bir köprü kurduğunu hatırlatan Uraloğlu, raylı sistemlerde yeni bir hamlenin sinyalini verdi.
Yavuz Sultan Selim Köprüsü üzerinden geçecek ve İstanbul Boğazı'nda Marmaray’a alternatif oluşturacak çift hatlı yeni demiryolu projesinin ihale sürecinin ardından bu yıl içinde inşaatına başlanacağını müjdeledi. Ayrıca Zengezur Bağlantısı'nı destekleyen Kars-Iğdır-Aralık-Dilucu Demiryolu hattı ile Türkiye'yi küresel lojistiğin vazgeçilmezi yapacak Kuzey Çevre Demiryolu Projesi’nde çalışmaların sürdüğünü aktardı.
Yapay Zekâ ve 5G ile Akıllı Ulaşım Dönemi
Türkiye'nin teknolojik altyapıdaki gücünü ticari alanda da gösterdiğini ifade eden Bakan Uraloğlu, 1 Nisan 2026’da başlatılan ticari 5G hizmetinde abone sayısının kısa sürede 42 milyona ulaştığını açıkladı. 5G’nin akıllı altyapıların sinir sistemi olduğunu belirten Uraloğlu, ulaştırma hatlarında devreye alınan dijital sistemleri şu verilerle paylaştı:
Kooperatif Akıllı Ulaşım Sistemi (K-AUS): Hasdal Kavşağı ile İstanbul Havalimanı arasındaki 40 kilometrelik koridorda yerli ve milli 5G baz istasyonları aktif edildi.
Görüntü Tabanlı Bilgi Yönetimi: 68 bin 490 kilometrelik yol ağı mobil LiDAR teknolojisiyle sayısallaştırılarak 610 terabaytlık dev bir veri çatısı kuruldu; makine öğrenmesiyle trafik levhaları ve bakım süreçleri otomatik izleniyor.
NET Otomasyon Sistemi: Karayolları Denetim İstasyonları'nın 106'sında devreye alınan sistemle günlük 1,1 milyon araç sorgulanıyor.
Akıllı Raylı Sistemler: Yapay zekâ destekli Otomatik Tren Muayene İstasyonları ile hareket halindeki trenlerin arıza tespitleri anlık yapılıyor. Eryaman İzleme Merkezi ise köprü ve tünelleri 7/24 sensörlerle denetliyor.
Dijital Kule Projesi: Havacılıkta devrim yaratacak Ar-Ge projesi sayesinde, hava trafik kontrolörleri optik ve termal sensörlerle meydanda fiziksel olarak bulunmaya gerek duymadan operasyonları uzaktan yönetebilecek.
Bakan Uraloğlu, geleceğin Türkiyesini inşa ederken sürdürülebilir, dayanıklı ve akıllı altyapı modellerini tüm paydaşlarla birlikte hayata geçirmeye devam edeceklerini vurgulayarak konuşmasını sonlandırdı.
