Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) marjında Türkiye ile Özbekistan arasında çevre diplomasisini güçlendiren resmi bir iş birliği adımı atıldı.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, temasları kapsamında Özbekistan Cumhurbaşkanı Çevre Danışmanı ve Ekoloji ve İklim Değişikliği Ulusal Komitesi Başkanı Aziz Abdukhakimov ile ikili bir görüşme gerçekleştirdi. Heyetler arası görüşmelerin tamamlanmasının ardından iki ülke arasında "Çevrenin Korunması Alanında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı" resmen imzalandı.
İmzalanan protokol; iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum politikalarının geliştirilmesi, biyolojik çeşitliliğin ve korunan alanların muhafazası, hava ve su kirliliğinin engellenmesi, çölleşme ve arazi tahribatının önlenmesi başta olmak üzere geniş bir yelpazeyi kapsıyor.
Ayrıca tehlikeli atıkların bertarafı dahil olmak üzere modern atık yönetimi, döngüsel ekonomi modellerinin yaygınlaştırılması ve çevre eğitimi başlıklarında ortak projelerin hayata geçirilmesi kararlaştırıldı.
Orta Asya'da Aral Gölü havzası ve kuraklıkla mücadele ortaklığı
Anlaşmanın en kritik stratejik boyutunu, bölgede yaşanan iklim kırılganlıkları ve kuraklık tehdidi oluşturuyor. Birleşmiş Milletler Çölleşmeyle Mücadele Sözleşmesi (UNCCD) ve Aral'ı Kurtarma Uluslararası Fonu (IFAS) verilerine göre; Aral Gölü havzasında kuruyan alanlardan her yıl 100 milyon tondan fazla tuz ve kum tozu atmosfere karışarak Orta Asya genelinde ekolojik dengeyi ve tarım arazilerini tehdit ediyor.
İki ülke arasında varılan mutabakat sayesinde, Türkiye'nin erozyonla mücadele ve ağaçlandırma alanındaki teknik tecrübesinin Özbekistan'daki rehabilitasyon çalışmalarına doğrudan aktarılması hedefleniyor.
Taraflar, iklim değişikliğinin sınır aşan etkilerine karşı ortak izleme mekanizmalarının kurulması ve teknik uzman değişim programlarının başlatılması hususunda mutabık kaldı. İmzalanan çerçeve belge doğrultusunda kurulacak ortak çalışma grupları, iki ülkenin çevre yatırımları ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerini periyodik toplantılarla koordine edecek.
