Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye ile Kazakistan arasındaki ticaret hacminin geçtiğimiz yıl sonu itibarıyla 10 milyar dolara yaklaştığını açıkladı. Karşılıklı güvene dayalı ortaklığın altını çizen Erdoğan, mevcut rakamların ötesine geçilmesinin hedeflendiğini belirtti. Ticaret hacminin sürdürülebilir ve dengeli bir şekilde 15 milyar dolara ulaştırılması için çalışmaların kararlılıkla sürdürüldüğü ifade edildi.
Geçtiğimiz ay Astana’da düzenlenen Karma Ekonomik Komisyon toplantısında kabul edilen kapsamlı eylem planının, ticaret ve yatırım ilişkilerine yeni bir ivme kazandırması bekleniyor. Ayrıca, ziyaret kapsamında imzalanan "Yatırımların Karşılıklı Korunması ve Teşviki Anlaşması"nın karşılıklı yatırımları daha da teşvik edeceği öngörülüyor.
Kazakistan Ekonomisindeki Büyüme ve Türk Yatırımları
Kazakistan’ın 2025 yılındaki ekonomik performansına değinen Erdoğan, ülkenin gayri safi yurt içi hasılasının yüzde 6,5 oranında büyüme kaydettiğini belirtti. Kişi başına düşen milli gelirin 15 bin dolara yaklaştığı Kazakistan, 145 milyar dolarlık dış ticaret hacmiyle Orta Asya’nın en büyük ekonomisi konumuna geldi. Bu büyüme ivmesiyle Kazakistan, 2025 yılında Türk dünyası içerisinde Türkiye’nin en fazla ticaret gerçekleştirdiği ortağı oldu.
Türkiye’den 5 bin 500’e yakın şirketin Kazakistan’da inşaattan finansa, turizmden bilişime kadar pek çok sektörde faaliyet gösterdiği ve yatırımların 6 milyar dolara ulaştığı bildirildi. Türk müteahhitlerin ülke genelinde 30 milyar dolar değerinde 500’den fazla projeyi üstlendiği kaydedildi. Türkiye’de ise 750’den fazla Kazak firmanın yaklaşık 2 milyar dolarlık yatırımla faaliyetlerini sürdürdüğü bilgisi paylaşıldı.
Yapay Zeka ve Orta Koridor Stratejisi
Görüşmelerde dijital dönüşüm ve bölgesel lojistik ağlarının güçlendirilmesi de gündeme geldi. Kazakistan’ın yapay zeka alanındaki çalışmalarının takdirle karşılandığını belirten Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’nin ana temasının "Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma" olarak belirlenmesinin önemine değindi.
Lojistik alanda ise Hazar Geçişli Orta Koridor’un ihyası için demir yolu bağlantıları, liman altyapıları ve dijital gümrük sistemlerinin entegre edilmesi hedefleniyor. Enerji alanında hidrokarbon alanlarının işletilmesi, nakliyesi ve kritik madenlerin keşfi konularında iş birliği fırsatları istişare edildi. Savunma sanayi alanında ise mevcut iş birliğinin ortak üretim dahil yeni projelerle ileriye taşınması noktasında görüş birliğine varıldı.
Taşımacılık ve Eğitimde İş Birliği
Ticari ilişkileri kolaylaştırmak adına elektronik izin sistemine geçilmesi, geçiş belgesi kotalarının artırılması ve ikili ile transit taşımaların serbestleştirilmesi gibi konuların ele alındığı açıklandı. İnsana yapılan yatırımın önemine vurgu yapan Cumhurbaşkanı Erdoğan, 100 bin mezun veren Türk-Kazak Hoca Ahmet Yesevi Üniversitesine yönelik desteklerin artırılması yönündeki beklentisini dile getirdi. Ziyaret süresince iki ülke arasında farklı alanlarda 13 ayrı iş birliği belgesi imzalandı.
