Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) kurumsal yapısı, personel hakları ve operasyonel işleyişinde önemli değişiklikler öngören "Uzman Erbaş Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun", Resmi Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları ve ordunun güncel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan paket, askeri personelin kariyer planlamasından kamuda istihdamına kadar geniş bir alanı düzenliyor.
Askeri Doktor ve Diş Hekimlerine "Kalan Süre" Kadar Men Yardımı
Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı neticesinde şekillenen yeni düzenlemeye göre; Milli Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığı bütçesiyle tıp ve diş hekimliği fakültelerinde okuyarak subay olanlardan, zorunlu hizmet süresini doldurmadan ayrılanlara kısıtlama getiriliyor. Mahkeme, disiplin kurulu veya istifa yoluyla ilişiği kesilen hekimler, devlet namına okudukları sürenin kalan yükümlülüklerine oranı kadar bir süre boyunca sivil hayatta da doktorluk veya diş hekimliği mesleğini icra edemeyecekler. Hesaplamalar tamamen gün baz alınarak gerçekleştirilecek.
TSK’dan Ayrılan Subaylara Geri Dönüş Kapısı Kapandı
Daha önce astsubaylar için geçerli olan "ayrıldıktan sonra tekrar muvazzaf olarak göreve alınmama" kuralı, yapılan mevzuat değişikliğiyle subayları da kapsayacak şekilde genişletildi. Bundan böyle, zorunlu askerlik hizmetini yürütenler hariç olmak üzere, her ne sebeple olursa olsun TSK ile ilişiği kesilen subaylar, kanundaki özel istisnalar dışında bir daha muvazzaf kadroyla orduya geri dönemeyecek.
Orduevleri Artık Resmen "Askeri Mahal"
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu’nda yapılan hukuki netleştirmeyle; orduevleri, askeri gazinolar, kışla gazinoları, vardiya yatakhaneleri, gazi uyum evleri ile özel, yerel ve kış eğitim merkezleri yasal olarak askeri bina statüsüne kavuşturuldu. Bu adım sayesinde söz konusu sosyal tesisler "askeri mahal" vasfı kazanmış oldu. Harcırah Kanunu'ndaki bir diğer değişiklikle ise denizaltı personeli hariç, yurt içi limanlarda konaklama imkanı olan askeri personele ayrıca konaklama gideri ödenmesinin önüne geçildi.
Uzman Erbaşlıkta 27 Yaş Düzenlemesi ve Sicil Kriterleri
Askerlik süresinin kısalmasının ardından uzman erbaşlığa başvuruda aranan "27 yaşını bitirmemiş olmak" şartı, başta şehit yakınları olmak üzere askerlik hizmetinden muaf olan kişilerin hak kaybı yaşamaması adına yeniden organize edildi.
Uzman erbaşlar için getirilen yeni sicil sistemine göre, sicil yılı her yılın 2 Mayıs tarihinde başlayıp bir sonraki yılın aynı gününde sona erecek. Göreve yeni başlayanların sicili ilk 2 Mayıs'ta tanzim edilecek; ancak süre 3 aydan az ise bu süre tamamlandığında form doldurulacak. 100 tam puan üzerinden verilecek sicil notunun geçerli sayılabilmesi için üstlerin verdiği puanların ortalamasının en az yüzde 60 olması şartı aranacak.
Astsubaylığa Geçişte Yeni Kurallar: Sicil Notu Şartı Değişti
Uzman erbaşların astsubay kadrolarına geçiş süreçlerinde de köklü bir esneklik sağlandı. Yeni modelde genel sicil notu şartı aranmazken, sınav başvuru tarihi itibarıyla en az 4 yıl sicil almış olmak ve bu sicillerin ortalamasının 100 üzerinden 90 ve üzeri olması gerekecek. Bu şartı karşılayan personelden kuvvet komutanlıkları ile Jandarma ve Sahil Güvenlik'in ihtiyaç duyduğu kadarı astsubay çavuşluğa atanacak ya da meslek yüksekokulu eğitiminin ardından göreve başlatılacak.
Sözleşmeli Erlere Kamuda %10 Kontenjan Güvencesi
En az 7 hizmet yılını başarıyla tamamlayarak ordudan ayrılan sözleşmeli erbaş ve erler için kamuda istihdam imkanları genişletildi. Terörle mücadele ve savaş gibi zorunlu haller dışında ayrılan, olumlu nitelik belgesine sahip ve 41 yaşını doldurmamış personel; infaz koruma memuru, bekçi, zabıta, itfaiye eri, orman muhafaza memuru, şoför ve destek personeli gibi kadrolara atanabilecek.
Kamu kurumları, bu unvanlardaki yıllık toplam personel alım kontenjanlarının yüzde 10'unu zorunlu olarak bu personele ayıracak. Bu haktan yararlanacak adaylar, kontenjanın 4 katı kadar adayın kura ile belirlenmesinin ardından, kurumların açacağı mülakat sınavlarına tabi tutulacak. Ayrıca bu kapsamda memur olanlar 4 yıl boyunca başka unvana geçemeyecek. 7 yıl hizmeti bulunan sözleşmeli erlerden, özel güvenlik görevlisi olmak istediklerinde aranan 120 saatlik eğitim ile lise mezuniyeti şartı da aranmayacak.
Terör Davalarında Göreve İade Kararlarına "Kesinleşme" Şartı
İdari Yargılama Usulü Kanunu'na eklenen maddeyle; MSB, Emniyet, Jandarma, Sahil Güvenlik, MİT personeli ile askeri/polis akademisi öğrencilerini kapsayan güvenlik soruşturması davalarında yeni bir usul getirildi. Terör örgütleriyle iltisak, irtibat veya eylem birliği gerekçesiyle meslekten ihraç edilen ya da sözleşmesi feshedilen kişilerin açtığı idari davalarda, mahkemenin "göreve iade" yönünde verdiği kararlar hemen uygulanmayacak. Bu kararların idare tarafından yerine getirilmesi için yargı sürecinin tamamen bitmesi ve nihai kararın kesinleşmesi beklenecek.
Kamulaştırmada 1956 Öncesi Taşınmazlar İçin Geçici Madde
Kamulaştırma Kanunu’na eklenen geçici maddeyle, 8 Ekim 1956 tarihine kadar resmi bir kamulaştırma süreci olmaksızın fiilen kamu hizmetine ayrılmış taşınmazlar, o tarihte kamulaştırılmış sayılacak. Mülk sahipleri veya mirasçıları, yasal şartlar dahilinde yalnızca taşınmazın fiili tahsis tarihindeki rayiç bedelini talep edebilecekler. 12 Ocak 1963 tarihinden sonra bu taşınmazlara yönelik açılan davalarda bedel dahil yeni talepler kabul edilmeyecek ve süren davalarda mahkeme/vekalet ücretleri maktu olarak uygulanacak.
