Yolculuk bitti mi, yoksa tehlike yeni mi başlıyor?
Hepimiz aynı telaşın içindeyiz. Direksiyon başında geçen stresli dakikaların ardından istediğimiz yere vardığımızda, motoru durdurup kemeri çözdüğümüz o an, aslında yolculuğun ‘güvenli’ kısmının bittiğini sanıyoruz. Oysa asıl tehlike bazen tam o saniyede, kapının koluna uzandığımızda başlıyor. Basit bir el hareketiyle açtığınız o kapı, bir başkasının hayatını altüst etmeye yetebiliyor.
Üsküdar Üniversitesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan’ın bu konudaki uyarısı çok net: "Bir aracın kapısını açmak, açık bırakmak veya diğer yolu kullananları tehlikeye atmayacağından emin olmadan araçtan inmek yasaktır." Yani o kapıyı açmak sadece bir hareket değil, hukuki ve vicdani bir sorumluluktur.
Hayat kurtaran küçük bir alışkanlık
Peki, bu görünmez kazayı nasıl önleyeceğiz? Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan, dünyada ‘Dutch Reach’ yani ‘Uzak El Yöntemi’ olarak bilinen basit ama dahi bir yöntemi tavsiye ediyor. Mantık çok basit: Kapıyı, ona yakın olan elinizle değil, diğer elinizle (yani uzak olan elinizle) açın.
Neden mi? Çünkü kapıya uzak olan elinizle uzandığınızda vücudunuz otomatik olarak yana ve geriye döner. Bu doğal dönüş, sizin omuz üstünden bakmanızı ve dikiz aynasının göremediği o ‘kör noktayı’ kontrol etmenizi sağlar. Bir saniyelik bu vücut dönüşü, arkadan gelen bir kuryeyi veya bisikletliyi fark etmenizi sağlayarak bir felaketi önleyebilir.
Yazılarımda hep vurguladığım o empati kavramı, sadece gaza basarken değil, araçtan inerken de bize lazım. Arkadan gelen kişi, o kapının aniden açılacağını nadiren tahmin edebilir. Dr. Öğr. Üyesi Uçan'ın da belirttiği gibi, aniden açılan bir kapıya güvenli tepki vermek neredeyse imkansızdır. Şehir planlamacıları bisiklet yollarını bazen kapı açılma bölgelerine çizse dahi biz sürücülerin ve yolcuların "omuz kontrolü" yapmadan o kapıyı aralamaması gerekiyor.
Unutmayın; güvenli sürüş, sadece tekerlekler dönerken değil, siz araçtan sağ salim inip kapıyı kilitlediğinizde biter.
Bir dahaki sefere kapıyı açarken ‘uzak elinizi’ kullanmayı deneyin. Belki de bu küçük alışkanlık, hiç tanımadığınız birinin o gün eve sağlam dönmesini sağlayacak.
Nezaketin ve dikkatin kapı kollarından eksik olmadığı güvenli yolculuklar dilerim...