Ankara'nın arkeolojik hafızasını şekillendiren Gölbaşı ilçesindeki Külhöyük kazı alanında, bölgenin jeolojik ve sosyo-kültürel geçmişine ışık tutan sıra dışı bir bulguya ulaşıldı. Yaklaşık 5 bin yıllık bir geçmişe sahip Hatti ve Hitit yerleşiminde sürdürülen çalışmalarda, tam 66 milyon yıl öncesine tarihlendirilen bir Gastropoda (karından ayaklı salyangoz) fosili gün yüzüne çıkarıldı.
Anadolu'nun henüz karalaşma sürecini tamamlamadığı dönemlere ait bu kalıntı, hem jeoloji hem de arkeoloji dünyasında büyük heyecan yarattı.
Tetis Denizi'nin çekilme dönemine ait ender bir tanık
Uzmanların incelemelerine göre keşfedilen fosil, yaklaşık 250 milyon yıl önce oluşmaya başlayan ve zamanla Anadolu topraklarını da kapsayan devasa Tetis Denizi'nin son evrelerine dayanıyor. Paleosen ve Kretase geçiş döneminin izlerini taşıyan bu karından ayaklı deniz canlısı, İç Anadolu Bölgesi’nin bir zamanlar deniz ekosistemine ev sahipliği yaptığını somut bir şekilde kanıtlıyor.
Antik çağ insanlarının fosil merakı mı?
Keşfi asıl benzersiz kılan unsur ise bilimsel tarihlendirme ile arkeolojik katman arasındaki devasa uçurum. 66 milyon yıllık bir deniz canlısına ait bu fosilin, 5 bin yıl önce Külhöyük'te yaşamış insanlar tarafından kendi yerleşim alanlarına getirildiği değerlendiriliyor.
Arkeologlar, Hatti veya Hitit sakinlerinin doğada rastladıkları bu dikkat çekici nesneyi estetik, dinsel ya da kişisel merak unsuru olarak yanlarında taşıdıkları ihtimali üzerinde duruyor. Bu durum, antik toplumların fosillere ve doğa tarihine olan ilgisini inceleyen yeni bir araştırma alanının da kapısını aralıyor.
Cumhurbaşkanlığı kararlı kazı statüsünde çalışmalar sürüyor
Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ankara Üniversitesi adına Doç. Dr. Derya Yılmaz Tekin başkanlığında yürütülen Külhöyük kazıları, 2021 yılından bu yana Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı statüsünde aralıksız devam ediyor. Daha önce 4 bin yıllık bir Hitit kabı içerisinde Sevgi Çiçeği’ne ait en eski tohum kalıntılarının bulunduğu alan, bu son keşifle birlikte sadece kültürel tarihi değil, bölgenin doğa tarihini de katman katman aydınlatmayı sürdürüyor.
