Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türk Telekom arasında imzalanan yeni iş birliği protokolüyle Türkiye’deki müze ve ören yerlerinde kapsamlı bir dijital dönüşüm süreci başladı. İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde düzenlenen imza töreninde açıklanan projeyle birlikte, kültürel miras alanlarında yerli ve millî dijital altyapıya geçiş yapılacak.
Yeni sistem kapsamında Türkiye genelindeki 216 müze ve ören yerinde akıllı biletleme, dijital ziyaretçi yönetimi, yapay zekâ destekli veri analitiği ve yeni nesil ziyaretçi deneyimi uygulamaları devreye alınacak.
Kültürel miras teknolojiyle geleceğe taşınacak
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, hayata geçirilen dönüşümün yalnızca teknik bir yenilik olmadığını belirterek kültürel mirasın korunması açısından stratejik önem taşıdığına dikkat çekti.
Türkiye’nin sahip olduğu kültürel değerlerin sadece geçmişin izlerini taşımadığını ifade eden Ersoy, bu mirasın gelecek kuşaklara aktarılması için teknolojik dönüşümün kritik rol oynadığını söyledi.
Yeni sistemle birlikte ziyaretçilerin klasik müze deneyiminin ötesine geçeceğini belirten Ersoy, artırılmış gerçeklik (AR), sanal gerçeklik (VR), dijital rehber sistemleri ve gelişmiş altyapılar sayesinde müzelerin yeni nesil deneyim merkezlerine dönüşeceğini vurguladı.
216 müze ve ören yerinde tek merkezli yapı kurulacak
Projeyle birlikte gişe işlemleri, müze mağazaları, ziyaretçi hizmetleri ve ticari alanlar tek çatı altında yönetilecek. Bakanlık, hizmet standartlarının tüm Türkiye’de aynı seviyeye çıkarılmasını hedefliyor.
Ayrıca 2026 ve 2027 yıllarında açılması planlanan 28 yeni müze ve ören yerinin de sisteme dahil edileceği açıklandı.
Fiber internet altyapısı, yaygın Wi-Fi ağı ve 5G destekli sistemlerle ziyaretçi yoğunluğunun daha verimli yönetilmesi planlanırken; çok kanallı dijital ödeme sistemleri ve akıllı geçiş uygulamaları da kullanılacak.
“Veri güvenliği dijital bağımsızlığın parçası”
Yeni modelin en dikkat çeken başlıklarından biri ise veri güvenliği oldu. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, kültürel mirasa ait tüm stratejik verilerin Türkiye sınırları içerisindeki yerli altyapılarla korunacağını söyledi.
Ersoy, dijital dönüşüm çağında verinin stratejik önem taşıdığına dikkat çekerek, kültürel mirasa ait bilgilerin korunmasının aynı zamanda kültürel egemenliğin de bir parçası olduğunu ifade etti.
Projede Türk Telekom’un teknoloji altyapısı ve veri güvenliği çözümleri kullanılacak.
Müzekart sistemi tamamen değişiyor
Yeni uygulamayla birlikte mevcut Müzekart sistemi de yenilenecek. Kullanım süresi devam eden kartlar geçerliliğini korurken, yeni dönemde Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartları doğrudan Müzekart olarak kullanılabilecek.
Vatandaşlar e-Devlet ve mobil uygulamalar üzerinden işlemlerini tamamladıktan sonra, kimlik kartlarını okutarak sıra beklemeden müzelere giriş yapabilecek.
Müze mağazalarında geleneksel sanatlara özel alan
Dijital dönüşüm sadece ziyaretçi sistemleriyle sınırlı kalmayacak. Müze mağazaları, kafeteryalar ve satış alanları da yeni modele entegre edilecek.
Yeni dönemde mağazalarda Geleneksel Türk El Sanatları, Türk kahvesi, Türk lokumu, halıcılık ve UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’nde yer alan kültürel öğelere daha fazla yer verilecek.
Ürünlerin, Bakanlık tarafından belgelendirilen geleneksel sanat ustaları ve somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarından temin edileceği belirtildi.
Bakanlık, yeni sistem sayesinde önemli bir mali tasarruf da hedefliyor. Açıklanan verilere göre mevcut personel yapısındaki düzenlemelerle yıllık yaklaşık 400 milyon lira tasarruf sağlanması bekleniyor.
Yeniden değerleme projeksiyonlarıyla birlikte 10 yıllık süreçte toplam tasarrufun yaklaşık 8 milyar liraya ulaşacağı ifade edildi.
