Diyarbakır’ın Ergani ilçesindeki Çayönü Tepesi’nde gerçekleştirilen kazılar, dünya madencilik tarihine ışık tutan önemli bulgularla gündeme geldi. Kazılarda, yaklaşık 25 adet malakit ve bakır nesne ortaya çıkarıldı. Toplamda yapılan keşifler, yaklaşık 42 nesneyi bulundurarak, Çayönü’nün antik madencilik geçmişini gözler önüne serdi.
Çayönü Tepesi'nin Tarihi Önemi
Çayönü Tepesi, milattan önce 12 binlere kadar uzanan yerleşim evreleriyle dikkat çekmektedir. 1963 yılında yürütülen yüzey araştırmalarıyla varlığı tespit edilen yerleşme, Prof. Dr. Halet Çambel ve Prof. Dr. Robert J. Braidwood tarafından 1964’te başlatılan kazılarla derinlemesine incelendi. Kazılar, insanlık tarihinin geçiş evrelerini; göçebelikten yerleşik yaşama, avcılıktan tarıma geçişi anlamamızda bize önemli veriler sundu.
2026 Sezonu Kazı Çalışmaları
Bu yılki kazı sezonu, Kültür ve Turizm Bakanlığı izniyle, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Müzecilik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun başkanlığında Mayıs ayında başladı. Kazılar, yerleşmenin madencilik tarihine dair güncel veriler elde etmeyi hedefliyor. Sarıaltun, çalışma alanında ortaya çıkan malakit ve bakır nesnelerin, Çayönü ahalisi tarafından nitelikli bir biçimde madencilik yapıldığını gösterdiğini belirtti. Çayönü, her zaman yenilikçi ve ilginç bulgular sunmasıyla biliniyor.
Doç. Dr. Sarıaltun, ayrıca kazıda 6 dikme deliği bulunan taş döşemeli alanın bulunduğunu ve işlik içinde ham ve işlenmiş malakit parçalarının önemli olduğuna dikkat çekti. MÖ 9100’lerden bu yana süren madencilik faaliyetlerinin detaylarının gün yüzüne çıkması, Çayönü’nün tarihsel olarak engin bir geçmişe sahip olduğunu vurguluyor.
Çayönü Tepesi kazılarında elde edilen buluntular, sadece maddi unsurlar değil, aynı zamanda insanların yaşam alanları ile ilgili de önemli bilgiler sunmakta. Prof. Dr. Yeşim Büyükateş, kazı çalışmalarının hem bilimsel hem de kültürel açıdan katkılar sağladığını kaydederek, ekibin elde ettiği sonuçların gurur verici olduğunu ifade etti.
Çayönü Tepesinde 9 bin yıllık madencilik işliği ortaya çıkarıldı
