Erzurum’un Şenkaya ilçesi, keşfedilmeyi bekleyen devasa bir tarihi mirasa ev sahipliği yapıyor. İlçeye bağlı Evbakan (Somon) Mahallesi sınırları içinde yer alan ve tarihi kayıtlarda hem manastır hem de Solomon Kalesi olarak geçen 9. yüzyıl yapısı, acil restorasyon desteği bekliyor. Yaklaşık 1100 yıllık köklü bir geçmişe sahip olan bu görkemli yapı, ilgisizlik ve doğa şartları nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya.
Defineciler ve Zaman Bin Yıllık Sanatı Tehdit Ediyor
Solomon Kalesi, yalnızca askeri bir savunma yapısı olmanın ötesinde, inanç tarihi açısından da eşsiz detaylar barındırıyor. Kale içerisindeki mağaralarda bulunan Hz. Meryem tasvirleri, dönemin din adamlarına ait duvar resimleri ve taş mezarlar, yapının geçmişte önemli bir dini merkez olduğunu kanıtlıyor.
Ancak zamanın acımasızlığına ek olarak bilinçsiz insan eliyle yapılan tahribatlar, bu paha biçilemez eserlere büyük zarar vermiş durumda. Mağara duvarlarındaki dini figürlerin ve tarihi yazıların büyük bir kısmı, kazınma ve yıpranma nedeniyle bugün okunamaz halde bulunuyor.
Kaleye Ulaşım Sadece "Ahşap Merdivenlerle" Sağlanıyor
Yüzyıllara meydan okuyarak günümüze kadar ulaşmayı başaran Solomon Kalesi'ne erişim ise adeta bir hayatta kalma mücadelesine dönüşmüş durumda. Kaleye çıkan tarihi yollar ve taş merdivenler tamamen yıkıldığı için, devasa yapıya şu anda yalnızca yerel halkın imkanlarıyla koyulan, yıpranmış ahşap merdivenler yardımıyla tırmanılabiliyor. Bu durum, yapıyı ziyaret etmek isteyen az sayıdaki gezgin için de büyük bir güvenlik riski oluşturuyor.
Bölge Halkından Yetkililere Çağrı: "Bu Miras Gelecek Nesillere Kalmalı"
Kalenin hak ettiği değeri görmesi için seslerini duyurmaya çalışan mahalle sakinleri, yetkililerin bir an önce harekete geçmesini istiyor. Evbakan Mahallesi sakinlerinden Selçuk Vural, yapıdaki tahribatın boyutuna dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
"Burası 9. yüzyıldan kalma çok özel bir manastır ve kale. İçerisinde inanç tarihi açısından kritik önemde olan Hz. Meryem resimleri var. Ne yazık ki bilinçsiz müdahalelerle bu eserler tanınmaz hale getirilmiş. Biz buranın acilen koruma altına alınmasını ve turizme açılmasını talep ediyoruz."
Bir diğer mahalle sakini İrfan Uçak ise projenin bölgeye sağlayacağı ekonomik katkıyı vurgulayarak, "Bu tarihi mirasın yok olup gitmesine göz yummamalıyız. Manastırımız ve kalemiz restore edilirse hem Şenkaya kazanır hem de bu kültürel zenginlik gelecek nesillere aktarılır" diyerek yetkililere çağrıda bulundu.
Şenkaya Ekonomisi İnanç Turizmiyle Şahlanabilir
Bölge halkı ve kültür dünyası, Solomon Kalesi’nin aslına uygun bir restorasyon projesiyle ayağa kaldırılması durumunda, Erzurum’un yerli ve yabancı turistler için yeni bir çekim merkezi haline geleceğinden emin. Doğru bir planlamayla inanç ve tarih turizmine kazandırılacak olan kale, hem Şenkaya’nın makus talihini değiştirebilir hem de bölge ekonomisine ciddi bir canlılık getirebilir.
