Erzurum'un Rus işgallerine maruz kaldığı dönemlerde, şehirden götürülen farklı sayıda "esir sancakların" iadesi talebi yeniden gündeme geldi. Dışişleri ve İçişleri Bakanlığı'nın girişimleri, Erzurum'da büyük bir heyecan uyandırdı.
1829, 1878 ve 1916 yıllarında Erzurum'u işgal eden Rusların, kente ait pek çok eserle birlikte taşıdığı sancakların Rusya'da çeşitli müzelerde bulunduğu biliniyor. Yıllardır bu sancakların Türkiye'ye geri getirilmesi için yoğun sesler yükseliyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 2023 yılında Erzurum'a yaptığı ziyarette, kentten götürülen Osmanlı sancaklarının iadesi için Rusya nezdinde diplomatik çabaların sürdürüleceğini belirtmişti. İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi de aynı konuda açıklamalarda bulunarak, sancakların Erzurum'a getirilmesi için yürütülen çalışmalar hakkında bilgi verdi.
Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Eğilmez, Erzurum'un tarih boyunca taşıdığı coğrafi ve stratejik önemin Ruslar tarafından fark edildiğini vurgulayarak, "Bu şehir, tarihin her döneminde siyasi, askeri ve ticari olarak önemli bir konumda olmuştur. Bu yüzden Erzurum, Çarlık Rusya için önemli bir hedef haline gelmiştir. 1829'da başlayan işgaller sırasında şehirde çok sayıda tarihi eserin yağmalandığı gibi, çalınan sancaklar da bulunuyor," dedi.
Eğilmez, Rus ordusunun işgal sırasında şehre birçok arkeolog ve tarihçi getirdiğini, bu süreçte birçok eser ve tarihi belgenin de yok olduğunu ifade etti. Rusların, çalınan Türk sancaklarını propaganda amaçlı kullanarak Tiflis'e ve St. Petersburg'a götürdüğünü kaydetti.
Türk Dil ve Edebiyatı Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş, Erzurum’un tarihi eserlerinin geri getirilmesinin milli bir mesele olduğunu belirterek, tarihi ve kültürel mirasın üst düzeyde korunması gerektiğini vurguladı. Erzurum Kalkınma Vakfı (ERVAK) Başkanı Erdal Güzel ise yıllardır devam eden bu talebin nihayet sonuç bulmasını umduklarını dile getirerek, "Bunlar bizim değerlerimizdir ve yerleri Erzurum’dır. Bizler bu eserlerin geri getirilmesini bekliyoruz," şeklinde konuştu.
ERZURUM’UN RUS İŞGALLERİNE UĞRADIĞI YILLARDA, ŞEHİRDEN GÖTÜRÜLEN "ESİR SANCAKLARIN" İADESİ TALEBİ YENİDEN GÜNDEME GELDİ. DIŞİŞLERİ VE İÇİŞLERİ BAKANLIĞI’NIN GİRİŞİMLERİ ERZURUM’DA BİR KEZ DAHA HEYECAN UYANDIRDI.
