Şanlıurfa’nın kronolojik zenginliğini barındıran Harran Ören Yeri’nde, tarihin akışını değiştirecek bir restorasyon hamlesine başlandı. Harran Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Önal liderliğinde yürütülen çalışmalarda, Orta Çağ’dan günümüze ulaşan ender üç katlı saray yapılarından Harran Selahaddin Eyyubi Kale Sarayı'nda ezber bozan bir mimari doku gün yüzüne çıkarıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığının "Geleceğe Miras Projesi" kapsamında mart ayından bu yana aralıksız süren kazılarda, kaleyi çevreleyen 17 metre genişliğinde ve 6 metre derinliğindeki dev savunma hendeğinin kuzey duvarı ile kaleye girişi sağlayan antik köprünün ayakları tamamen ortaya çıkarıldı.
Lazer Taramalarla Aslına Uygun İnşa Edilecek
Daha önceki kazılarda Eyyubiler dönemine ait kitabe ve kesme taş blokları bulan arkeoloji ekibi, bu yıl ulaşılan köprü ayağı kalıntılarıyla birlikte restorasyon projesinin startını verdi. Şanlıurfa Valiliği koordinasyonunda yürütülen proje kapsamında, köprünün inşa edileceği alan milimetrik lazer tarama yöntemleriyle ölçüldü.
Koruma Bölge Kurulunun onayıyla birlikte, yıl sonuna kadar tamamlanması hedeflenen projeyle, kaleye gelen ziyaretçiler artık tıpkı antik dönemdeki gibi 10 metre yüksekliğindeki bu görkemli taş köprü üzerinden geçerek saraya giriş yapacak. Yapılan mühendislik çalışmasında, suyun kale duvarlarına zarar vermemesi için hendek surları eğimli bir tasarımla korumaya alındı.
Cullap Çayı ve Antik Çarklar Geri Dönüyor
Projenin en dikkat çekici ve heyecan uyandıran ayağını ise asırlar önce uygulanan hidrolik sistemin yeniden canlandırılması oluşturuyor. Kalenin 80 metre doğusundan geçen Cullap Çayı’nın suları, antik dönemde olduğu gibi dev su dolapları ve çarklar yardımıyla yukarı taşınacak.
Künkler aracılığıyla kaleyi çevreleyen dev hendeğe aktarılacak olan su, kalenin etrafını dolaştıktan sonra tekrar çay yatağına tahliye edilecek. Hem görsel hem de işlevsel bir mühendislik harikası olacak bu sistem sayesinde, Harran’a gelen yerli ve yabancı turistler Orta Çağ’ın savunma ve su teknolojisini canlı bir şekilde deneyimleme fırsatı bulacak.
