Adana'nın Kozan ilçesinde bir dönemin en önemli geçim kaynaklarından olan ve günümüzde kaybolmaya yüz tutan geleneksel cerecilik sanatı, modern bilimsel analizlerle harmanlanarak yeniden gün yüzüne çıkarılıyor.
Adana’nın Kozan ilçesi, geçmişin en kıymetli el sanatlarından biri olan cereciliğe yeniden ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Bir zamanlar günlük yaşamın en temel ihtiyaçlarını karşılayan su cereleri, testiler ve toprak kapların üretimi, bölgedeki dört farklı noktadan elde edilen özel topraklarla tekrar canlandırılıyor. Yıllar önce Türkiye’nin dört bir yanına gönderilen bu ürünlerin üretim süreci, artık geleneksel yöntemlerin yanı sıra akademik verilerle de destekleniyor.
Kozan toprağının sırrı çözülüyor
Mesleğin son temsilcilerinden Ali Cereci, bu sanatın sadece bir üretim faaliyeti değil, atalardan kalan paha biçilemez bir miras olduğunu vurguluyor. Kozan Kalesi etekleri ve Sır Elif gibi bölgelerden çıkarılan "özlü toprakların" cere yapımı için hayati önem taşıdığını belirten Cereci, geçmişte bu toprağı temin etmek için verilen çetin mücadeleyi şu sözlerle anlatıyor: "Eskiden bu toprağı eşeklerle taşıyıp ocaklarımızda işlerdik. Kozan, cere üretiminin merkeziydi; toprağımız bu sanat için altın değerindedir."
Modern dokunuşlarla dayanıklılık artacak
Kozan Belediyesi Kültür ve Sanat Cere Atölyesi bünyesinde yürütülen çalışmalarda, seramik sanatçısı Nermin Elmalı öncülüğünde önemli bir adım atıldı. Manastır bölgesi ve Kadirli yolu dahil olmak üzere belirlenen dört farklı noktadan alınan toprak numuneleri, üniversite laboratuvarlarında detaylı analizlerden geçiriliyor.
Bu akademik çalışmaların temel amacı ise üretim aşamasında karşılaşılan çatlama sorunlarını gidermek ve ürünlerin dayanıklılığını artırmak. Geleneksel bilgi birikimini bilimsel reçetelerle birleştiren ekip, sadece estetik değil, aynı zamanda uzun ömürlü ve kaliteli cereler üretmeyi hedefliyor. Bu proje sayesinde, yüzyıllardır bu topraklarda süregelen kültürel mirasın, modern tekniklerle geleceğe taşınması amaçlanıyor.
