Malatya'da Tohma Kanyonu'nda yürütülen arazi çalışmaları sırasında, Anadolu'nun en eski ve en zengin resimli mağaralarından biri olduğu değerlendirilen tarih öncesi bir mağara keşfedildi. İlk incelemelerde mağarada yüze yakın insan ve hayvan figürü ile çok sayıda geometrik sembol tespit edilirken, uzmanlar bu alanın dünya kültürel mirası açısından büyük bir öneme sahip olduğunu vurguladı.
İnönü Üniversitesi Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi Resim Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Levent İskenderoğlu'nun başkanlığındaki disiplinler arası araştırma ekibi, Malatya sınırları içerisindeki Tohma Kanyonu bölgesinde yürüttüğü arazi çalışmaları sırasında dikkate değer mağara resimleriyle karşılaştı. İlk incelemelerde, mağara duvarlarında yüzlerce yıllık insan ve hayvan figürleri ile çok sayıda geometrik sembol belirlendi.
Kırmızı ve kızıl kahverengi tonlarla oluşturulan figürlerin şematik ve simgesel bir anlatım dili taşıdığına dikkat çeken İskenderoğlu, resimlerin insanlık tarihinin erken dönem zihinsel üretimlerine ışık tutabilecek nitelikte olduğunu kaydetti. Mağara duvarlarının yalnızca tekil figürlerin yer aldığı yüzeylerden ibaret olmadığını belirten İskenderoğlu, insan, hayvan ve geometrik sembollerin belirli ilişkiler içerisinde bir araya getirildiğini ifade etti.
Mağaranın ihtiyatlı bir değerlendirmeyle Neolitik Dönem’e tarihlendirilebileceği belirtilirken, bu bölgedeki Paleolitik Çağ’dan itibaren insan yaşamına işaret eden izlerin bulunduğu kaydedildi. İskenderoğlu, figürlerin bazı yüzeylerde üst üste işlendiğini, çizgilerin kesiştiğini ve yer yer üslup farklılıklarının görüldüğünü belirterek, mağaranın binlerce yıl boyunca farklı dönemlerde yeniden kullanılmış olabileceğini vurguladı.
Mağara duvarlarındaki farklı görsel katmanların, alanın belirli bir zaman diliminde kullanılıp terk edilen durağan bir mekan olmadığını düşündürdüğünü ifade eden İskenderoğlu, "Burada birbirinin üzerine eklenen ve farklı dönemlerde yeniden anlamlandırılan bir yüzey anlayışıyla karşı karşıyayız"
İskenderoğlu, mağaranın içerik bakımından Türkiye’de bugüne kadar tespit edilen en önemli resimli mağaralardan biri olabileceğini belirterek, "Figür yoğunluğu, konu çeşitliliği ve sembolik anlatım bakımından oldukça zengin bir içerikle karşı karşıyayız"
Kesin tarihlendirmenin ayrıntılı yüzey incelemeleri ve laboratuvar analizleriyle yapılacağı belirtilirken, araştırma ekibinin çalışmalarını sürdürdüğü duyuruldu. İskenderoğlu, resimli yüzeylerin ayrıntılı biçimde belgelenmesi, figürlerin sınıflandırılması, envanter kayıtlarının oluşturulması ve pigment örneklerinin incelenmesiyle mağaranın kronolojik ve teknik özelliklerinin daha sağlıklı şekilde ortaya konulacağını belirtti. İlk değerlendirme raporlarının hazırlanarak ilgili koruma kuruluna sunulacağı kaydedilirken, mağarada yakın dönemde oluştuğu belirlenen tahribat izleriyle karşılaşıldığı da belirtildi. Define avcılarına seslenen İskenderoğlu, "Buralarda altın veya değerli eşya bulamazsınız. Burada insanlık tarihinin izleri var"
MALATYA’DA ANADOLU’NUN EN ESKİ RESİMLİ MAĞARASI BULUNDU
