Türkiye’nin önde gelen tarihçilerinden akademisyen ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı hayatını kaybetti. Derin tarih bilgisi, katıldığı programlar ve kaleme aldığı eserlerle Türk entelektüel hayatında önemli bir yer edinen Ortaylı, tarih bilincinin geniş kitlelere ulaşmasına katkıda bulundu.
Fatih Sultan Mehmet’in Çok Yönlü Kişiliği
Ortaylı’nın vefatının ardından, Fatih Sultan Mehmet ile ilgili yaptığı açıklamalar yeniden gündeme geldi. Ahmet Hakan’ın soruları doğrultusunda Ortaylı, Fatih Sultan Mehmet’in yalnızca bir hükümdar değil aynı zamanda güçlü bir entelektüel olduğunu vurguladı. Fatih’in devrinin çok renkli bir entelektüel dönemi temsil ettiğini belirten Ortaylı, Batı’daki eşdeğerlerinin dahi sınırlı alanlarda öne çıktığını söyledi.
Dil ve Kültür Hakimiyeti
Fatih Sultan Mehmet’in Arapça ve Fransızca yazabildiğini, Yunanca eserleri okuyabildiğini belirten Ortaylı, padişahın Homeros’un İlyada’sını ve Büyük İskender’in tarihini incelediğini aktardı. Ortaylı, Fatih’in İtalyanca bildiğini ve sanata ilgi gösterdiğini ifade ederek, padişahın Batı’ya değil, bütün dünyaya açık bir entelektüel olduğunu söyledi.
“Müslüman’ın Portresi Böyle Olur”
Programda Fatih’in özelliklerini anlatırken Ahmet Hakan’ın “Tipik bir Müslüman portresi çıkmıyor” yorumuna Ortaylı, “Hayır, bizim bildiğimiz Müslüman portresinde iş yok çünkü. Müslüman’ın portresi öyle olur çünkü” yanıtını verdi. Ortaylı, Fatih’in çok yönlü kişiliğinin bugün nadir bulunduğunu vurguladı.
Tarih Bilincine Katkısı
Ortaylı, tarih ve kültür alanındaki çalışmalarıyla akademi ve toplum arasında köprü kurdu. Fatih Sultan Mehmet’in entelektüel yönüne ilişkin değerlendirmeleri, tarih bilincinin geniş kitlelere aktarılmasında önemli bir kaynak olarak öne çıkıyor.
