Merkez Bankası (TCMB) politika faizini 200 baz puan artışla beklentilerin üzerine çekip %17'ye yükseltirken; para politikasında sıkı duruşun, enflasyonda kalıcı düşüşe ve fiyat istikrarına işaret eden güçlü göstergeler oluşana kadar kararlılıkla sürdürüleceğine dikkat çekti.
TCMB attığı 200 baz puanlık beklentilerin üzerindeki adımı "güçlü bir parasal sıkılaştırma" olarak tanımlarken, önümüzdeki dönemde faiz kararlarının ne yönde şekilleneceğine dair net bir mesaj vermedi. Ancak karar alma sürecinde enflasyonun belirleyici olacağına dikkat çekti.
Para Politikası Kurulu (PPK) karar metninde, "Kurul, enflasyon görünümüne dair risklerin bertaraf edilmesi, enflasyon beklentilerinin kontrol altına alınması ve dezenflasyon sürecinin en kısa sürede yeniden tesisi için, 2021 yılsonu tahmin hedefini göz önünde bulundurarak, güçlü bir parasal sıkılaştırma yapılmasına karar vermiştir" denildi.
TCMB'nin 2021 yılı sonu için belirlediği enflasyon tahmini %9.4 seviyesinde bulunurken, piyasa beklentileri ise TCMB anketinde %11 civarında şekilleniyor.
TCMB beklentilerden daha güçlü bir faiz artırımına giderek yatırımcılar gözünde kredibilitesini de artırmış oldu. Bazı yatırımcılar, önceki yönetim döneminde para politikasında sıkılaştırma beklentilerini karşılamayan TCMB'nin bu toplantıda beklentilerden daha az bir faiz artışı yapacağından endişe ediyorlardı.
Kararın ardından TL %0.8 ile dolar karşısında en çok değer kazanan gelişmekte olan para birimi oldu.
Bürümcekci Consulting'den Haluk Bürümcekci, "Karar öncesi gerçekleşen politika reel faizi %0.9 ve beklenen reel faizi %3.8 seviyesinde iken, karar sonrası söz konusu oranlar %2.6 ve %5.6 seviyesine yükselmiş bulunmakta. Dolayısı ile, benzer gelişmekte olan ülkeler için beklenen enflasyona göre hesaplanan ve son durumda %0.5 civarı olan ortalama reel faizin belirgin üzerine çıkmamız, yabancı yatırımcı girişi açısından gerekli olan şartları sağladığımızı yansıtıyor" dedi ve ekledi:
"Buna karşılık, hanehalkı dolarizasyonunu tersine çevirecek dengeyi henüz yakalamışa benzemiyorduk. Faiz artırımı sonrası bu eğilimin tersine dönüp dönmeyeceği ilerleyen dönemde alınacak kararlar açısından en kritik faktörlerden biri olacak."
Lokaller, ekonomi yönetimindeki sürpriz değişiklik öncesi iki senede döviz ve altın varlıklarını toplam 70 milyar dolar civarında artırdı. Yabancı yatırımcılar son 1.5 ayda Türkiye portföylerini yaklaşık 12 milyar dolarlık artırırken, lokaller ise dövize yönelime devam etmişlerdi. Bugün açıklanan verilere göre, lokal döviz altın mevduatları 234.1 milyar dolarla tarihi zirvede.
Capital Economics'ten Jason Tuvey, "TCMB'nin faiz kararı Türkiye yatırımcılarına noel neşesi yaşattı" başlıklı notunda, "TCMB'nin bugün gerçekleştirilen toplantıda gösterge faiz oranını 200 baz puan artırarak %17'ye yükseltmesi yatırımcılara ortodoks politikalara yönelimin kalıcılığı konusunda garanti verecektir. TL karar sonrası değer kazandı ve bu gidişin önümüzdeki aylarda da devam edebileceğini düşünüyoruz" dedi.
Reuters anketinde politika faizinin 150 baz puan artırılması bekleniyordu. Ankete katılan 18 kurumun tamamı politika faizinde artış bekliyordu. Artış tahminleri ise 75 ila 200 baz puan arasında değişiyordu.
TCMB Ağbal başkanlığındaki ilk toplantı olan Kasım ayında da Aralık ayındakine benzer şekilde dezenflasyonun yeniden tesisi için 475 baz puanlık artışa gitmişti.
Kasım ayında enflasyon beklentilerin oldukça üzerinde artarak %14'ü aşmış ve TCMB'den Aralık ayı için yeni faiz artışı beklentilerinin temelini oluşturmuştu.
TCMB: İKTİSADİ FAALİYET GÜÇLÜ
PPK metninde dikkat çeken bir diğer değişiklik ise, büyüme öngörülerinin bir miktar daha güçlü olacağı vurgusu oldu. TCMB'nin sıkı para politikasını sürdürmesinin gerekçelerine geçen aydan farklı olarak Aralık metninde iç talep de eklendi.
PPK metninde, "İç talep koşulları, döviz kuru başta olmak üzere birikimli maliyet etkileri, uluslararası gıda ve diğer emtia fiyatlarındaki yükseliş ve enflasyon beklentilerindeki bozulma, fiyatlama davranışları ve enflasyon görünümünü olumsuz etkilemeye devam etmektedir" görüşüne de yer verildi.
PPK metninde, "Son çeyreğe ilişkin göstergeler iktisadi faaliyette güçlü bir seyre işaret etmektedir" ifadesi de yer aldı.
TCMB her ne kadar salgın hastalık nedeniyle kısa vadeli belirsizlikler olduğunu belirtse de, geçen aylardaki güçlü kredi büyümesinin bir yansıması olarak iç talebin arttığını da ifade etti.
Dolar/TL güne başladığı 7.65 civarından PPK öncesi son işlemlerde 7.6250'ye kadar gerilemişti. Beklentilerin üzerindeki faiz artışının ardından ise dolar/TL 7.55'e kadar geriledi. Kur saat 1551'de 7.5525/7.5600 seviyesinden işlem gördü.
TCMB PPK metininde karar alma süreçlerinde, "Orta vadeli bir perspektifle, enflasyonu etkileyen tüm unsurları ve bu unsurların etkileşimini temel alan bir analiz çerçevesi" benimsediğine de vurgu yapıldı. Piyasalarda, PPK metninde sonraki kararlar için nasıl bir söylemde bulunulacağı da izleniyordu. PPK'da net bir yön verilmese de, kararların enflasyon seyrine göre alınacağı belirtilmiş oldu.
Yavaşlayan ekonomiyi canlandırmak için geçen yıl Temmuz ayında faiz indirimlerine başlayan TCMB, koronavirüs salgını sırasında da faiz indirimlerini sürdürdü. Banka Murat Uysal başkanlığında politika faizini bir yıldan kısa bir sürede %24'ten %8.25'e çekmişti.
TCMB daha sonra bir kısmı politika faizinden sıkılaştırmalara yönelse de, piyasalar o dönemdeki sıkılaştırmayı enflasyondaki yükselişi engellemeye yeterli bulmamıştı. TL'de sert değer kayıpları yaşanmış, ardından da ekonomi yönetiminde değişiklik olmuştu.
