OSLO – Eğitimde erken yaşta tamamen dijitalleşme modelini benimseyen ve 5 yaşındaki çocukların eline tablet bilgisayarlar veren eski projeler, kuzeyde büyük bir hüsranla sonuçlandı. Ülke genelinde okuma-yazma oranlarının dramatik bir şekilde düşmesi ve uluslararası başarı endekslerinde tabanın görülmesi üzerine Norveç, rotayı tamamen tersine çeviriyor. Sınıflardaki teknoloji kuşatmasına karşı radikal kararlar alan hükümet, ekranları okullardan sökerek geleneksel "analog" eğitim modeline geri dönme kararı aldı.
Kitaplara Devasa Bütçe: Dijital Bağımlılık Geleneksel Yöntemle Kırılacak
Gelecek nesillerin okuma, yazma ve temel muhakeme yetilerini korumayı birinci öncelik haline getiren Norveç yönetimi, teknolojik gelişmelerden uzak kalma riskini bile göze almış durumda. Okullardaki ekran bağımlılığını kökten bitirmek amacıyla, fiziki ve basılı kitapların yeniden sıralara dönmesi için devlet bütçesinden çok ciddi bir fon ayrıldı.
Bu hamle, ülkenin dijital dünyaya açtığı ilk savaş değil. Eğitim Bakanlığı daha önce de ders saatlerinde akıllı telefon kullanımını tamamen yasaklamış ve öğrencilerin cihazlarını dolaplara kilitlemesini zorunlu kılmıştı. Norveç Halk Sağlığı Enstitüsü'nün paylaştığı veriler, bu yasağın okullarda adeta bir doping etkisi yarattığını gösteriyor; dijital ekranların uzaklaştırılmasıyla akran zorbalığı gözle görülür şekilde azalırken, öğrencilerin not ortalamalarında hızlı bir yükseliş kaydedildi. Hükümet şimdi de 16 yaşından küçüklerin sosyal medya platformlarına erişimini engelleyecek yasal bir düzenleme üzerinde çalışıyor.

Yapay Zekaya Yaş Bariyeri: Ağustos Ayında Yeni Dönem Başlıyor
Dijital bağımlılığı azaltma stratejisinin son halkası ise sınıflardaki yapay zeka (YZ) araçlarına getirilen sıkı kısıtlamalar oldu. Başbakan Jonas Gahr Stoere, yapay zekanın kontrolsüz kullanımının çocukların derinlemesine öğrenme ve odaklanma becerilerine büyük zarar verdiğini açıkladı. Ağustos ayında başlayacak yeni eğitim-öğretim dönemiyle birlikte, yaş gruplarına göre şu kurallar yürürlüğe girecek:
İlkokul (1. - 7. Sınıf / 6-13 Yaş): Yapay zeka araçlarının kullanımı neredeyse tamamen yasaklanıyor.
Ortaokul (14 - 16 Yaş): Öğrenciler bu teknolojileri yalnızca öğretmenlerinin sıkı gözetimi ve rehberliği altında deneyimleyebilecek.
Lise (17 Yaş ve Üzeri): Kurallar biraz daha esnetilse de yapay zeka sadece ders içeriğine uygun ve mutlak gerekli durumlarda teşvik edilecek.
Eğitimde en kritik unsurun çocukların okumayı, yazmayı ve temel matematiği kendi başlarına öğrenmesi olduğunu vurgulayan Başbakan Stoere, teknolojinin bu temel insani becerilerin önüne geçmesine asla izin vermeyeceklerinin altını çizdi.