Avrupa Birliği, son yıllarda kıta ekonomisini sert bir şekilde etkileyen ve haksız rekabete yol açtığı gerekçesiyle eleştirilen Çin menşeli e-ticaret devlerine karşı vites büyüttü. Düşük fiyat politikalarıyla yerli üreticiyi baskı altına alan ve denetim standartlarını esneten küresel platformlar, Avrupa düzenleyici kurumlarının radarına takıldı. Tüketici güvenliği ile piyasa dengesini koruma amacı taşıyan bu sert tutum, Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında bugüne kadar kesilen en büyük para cezasıyla yeni bir boyuta taşındı.
Saniyeler süren denetim skandalı ortaya çıkardı
Avrupa Komisyonu tarafından yürütülen geniş kapsamlı soruşturma, e-ticaret devi AliExpress'in sistemik aksaklıklarını gün yüzüne çıkardı. Platform üzerinde insan sağlığını riske atan güvensiz oyuncaklar, kimyasal tehlike barındıran kozmetik ürünleri ve yüz binlerce taklit mala erişimin engellenmediği belirlendi.
Raporda en dikkat çeken detay ise denetim mekanizmasındaki yetersizlik oldu. Şirketin yeterli personel istihdam etmediğini tespit eden müfettişler, uzmanların ürünlerin Avrupa normlarına uygunluğunu değerlendirmek için sadece 10 ila 20 saniye gibi imkansız bir süreye sahip olduğunu belgeledi. İhlal bildirimlerine rağmen tehlikeli içeriklerin haftalarca satışta kalması, rekor cezanın ana gerekçesini oluşturdu.
Rekor ceza sonrası platformdan orantısızlık tepkisi
Avrupa Komisyonu'nun kestiği 550 milyon euro tutarındaki tarihi yaptırım kararına AliExpress cephesinden yanıt gecikmedi. Kararı "orantısız" olarak nitelendiren şirket yetkilileri, son dönemde güvenlik filtrelerini ve yapay zeka destekli denetim araçlarını geliştirmek adına devasa yatırımlar yaptıklarını savundu. Kararın hukuki boyutlarını inceleyen platform yönetimi, karara karşı tüm yasal haklarını ve itiraz seçeneklerini masada tuttuğunu duyurdu.
Dijital pazarda Çin menşeli platformlara çember daralıyor
AliExpress’e kesilen rekor ceza, AB’nin uzak doğu menşeli e-ticaret sitelerine yönelik ilk yaptırımı değil. Hatırlanacağı üzere benzer gerekçeler ve güvensiz ürün algoritmaları nedeniyle bir diğer Çinli alışveriş platformu Temu da 200 milyon euro para cezasına çarptırılmıştı.
Gıda takviyelerinden kişisel koruyucu donanımlara kadar geniş bir ürün yelpazesinde standart dışı satışlara göz açtırmayan Avrupa Birliği, yerli ekonomisini korumak ve dijital pazarda adil rekabeti sağlamak adına yaptırımlarını kararlılıkla sürdüreceğinin sinyalini veriyor.
