Avrupa Birliği’nin küresel teknoloji şirketlerini daha şeffaf olmaya zorlayan yeni mali düzenlemeleri, dijital devlerin bugüne kadar gizli kalan ülke bazlı finansal verilerini ortaya çıkarmaya başladı. Bu kapsamda ABD merkezli teknoloji lideri Microsoft, dünya genelinde hangi ülkede ne kadar gelir elde ettiğini, ne kadar kâr açıkladığını ve ne kadar vergi ödediğini ilk kez kamuoyuyla paylaştı. Şeffaflık raporuyla birlikte şirketin Türkiye operasyonunun mali büyüklüğü de ilk kez resmi kanallardan doğrulanmış oldu.
Microsoft’un Türkiye Bilançosu: 114,6 Milyon Dolar Gelir, 272 Çalışan
Teknoloji yorumcusu Mehmet Serdar Kuzuloğlu’nun radarından kaçmayan ve gündeme taşıdığı resmi rapora göre; Microsoft’un 30 Haziran 2025’te tamamlanan 2024-2025 mali yılına ait Türkiye performansı dikkat çekici rakamlara ulaştı.
Şirket söz konusu mali yılda Türkiye’de 114,6 milyon dolar gelir elde ederken, vergi öncesi kârını 31,4 milyon dolar olarak beyan etti. Raporda yer alan en çok merak edilen vergi kısmında ise, Microsoft'un Türkiye’de nakit bazda ödediği gelir ve kurumlar vergisinin 5,37 milyon dolar olduğu görüldü. Cari mali yıl için şirkete tahakkuk eden vergi tutarı ise 9,83 milyon dolar olarak kayıtlara geçti. Öte yandan teknoloji devinin Türkiye organizasyonunda doğrudan istihdam ettiği personel sayısının 272 olduğu açıklandı.
Aslan Payı Yine İrlanda’nın: Kâr Merkezleri Nasıl Şekilleniyor?
Yayımlanan rapor, teknoloji devlerinin uzun yıllardır eleştirilen vergi optimizasyonu stratejilerini ve Avrupa’daki finansal mimarisini de bir kez daha gözler önüne serdi. Verilere göre Microsoft, küresel çaptaki vergi öncesi kârının yaklaşık %40 gibi devasa bir kısmını, Avrupa genel merkezi ve fikri mülkiyet haklarının bulunduğu İrlanda'da topluyor.
İrlanda iştiraki; 6 bin 654 çalışanla tam 196 milyar dolar gelir ve 47,1 milyar dolar vergi öncesi kâr raporlayarak sistemin merkez üssü olduğunu kanıtladı.
Avrupa Pazarlarındaki İlginç Tezat
Microsoft'un Avrupa'nın dev ekonomilerindeki kâr/gelir dengesi ise oldukça çarpıcı. Örneğin Almanya’da 3 binden fazla çalışan bulunmasına karşılık 11,68 milyar dolar gelir ve sadece 661,2 milyon dolar vergi öncesi kâr bildirildi. Şirket, büyük pazarlardaki bu düşük kâr marjının sebebini; Almanya gibi ülkelerin sadece satış, pazarlama ve Ar-Ge odaklı çalışması, asıl katma değeri yaratan yazılım haklarının ise İrlanda’da bulunması şeklinde açıklıyor.
Lüksemburg’da 34 Kişiyle Rekor Kâr Marjı
Raporun en çok tartışma yaratacak kısımlarından biri de düşük vergi oranlarıyla bilinen Lüksemburg verileri oldu. Microsoft’un Lüksemburg’da sadece 34 çalışanı bulunmasına rağmen, ülkede 283 milyon dolar vergi öncesi kâr elde ettiği görüldü. Bu durum Lüksemburg operasyonunda %142 gibi sıra dışı bir kâr marjı doğururken, ülkedeki efektif vergi oranının %3 seviyesinde kalması, uluslararası kamuoyunda "mali hileler" ve "vergi cennetleri" tartışmasını yeniden alevlendirecek nitelikte. Fransa, İtalya ve Almanya gibi yüksek vergi uygulayan büyük Avrupa ülkelerinde ise kâr marjlarının tek haneli rakamlarda kalması dikkat çekti.