Dünya Ticaret Örgütü’nün (DTÖ), Türkiye’nin Çin menşeli elektrikli ve hibrit otomobillere uyguladığı ek gümrük vergileri ile ithalat şartlarına ilişkin yayımladığı panel raporuna Ticaret Bakanlığı’ndan net bir yanıt geldi. Bakanlık, yayımlanan raporun bağlayıcı veya nihai bir hüküm taşımadığını belirterek, Türkiye'nin uluslararası hukuktan doğan itiraz haklarını sonuna kadar kullanacağını duyurdu.
DTÖ Panelinde Dikkat Çeken Dengeler
Çin’in Türkiye aleyhine açtığı davayı inceleyen DTÖ paneli; yüzde 40 ek gümrük vergisi, hibrit araç düzenlemeleri ve ithalat izin şartlarının bazı boyutlarıyla örgüt kurallarına aykırı olduğuna hükmetti. Ancak yayımlanan metinde Türkiye'nin pozisyonunu destekleyen kritik unsurlar da yer aldı.
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan değerlendirmede; DTÖ’nün, Türkiye'nin tüketici güvenliği, kamu sağlığı ve çevrenin korunması odaklı yaklaşımını "makul" bulduğu vurgulandı. Öte yandan raporun, uygulanan bazı tedbirlerin esas amacının yerli üretimi korumak olduğu yönündeki eleştirilerine ve tavsiyelerine itiraz edildi.
"Sektördeki Elektrifikasyon Dönüşümü Görmezden Gelindi"
Bakanlık açıklamasında, raporun otomotiv sektörünün geçirdiği dinamik süreci okumakta yetersiz kaldığına dikkat çekildi. Otomotiv pazarındaki küresel elektrifikasyon dalgasına ve son 30 yıldaki teknolojik sıçramalara değinilerek, DTÖ panelinin bu gerçekleri yeterince hesaba katmadığı savunuldu.
Alınan kararların temel amacının yerli üreticinin yeni teknolojilere uyumunu sağlamak, sanayi altyapısını güçlendirmek ve tüketicilere güvenli ürün sunmak olduğu bir kez daha altı çizildi.
Gözler İtiraz Sürecinde: Karar Nihai Değil
Bakanlık, mevcut kararın hukuki açıdan bağlayıcılık taşımadığının altını çizdi. Türkiye'nin DTÖ nezdindeki itiraz ve temyiz mekanizmalarını devreye sokacağını açıklayan Ticaret Bakanlığı, sürecin kararlılıkla takip edileceğini belirtti.
Açıklamada, "Dünya Ticaret Örgütü hukuk sistemi çerçevesinde sunulan panel raporları kesin bir hüküm arz etmemektedir. Ülkemiz, hukuken isabetli bulmadığı hususlarda DTÖ mekanizmaları kapsamında üye ülkelere sağlanan gözden geçirme ve hukuki süreç işletme hakkını en etkin şekilde kullanacaktır" ifadelerine yer verildi.
