HTK’nin, kuruluşundan bu yana 4,5G’de yerli ürün oranlarını artırma ve 5G teknolojilerini geliştirme hedefiyle faaliyet yürüttüğünü belirten Dürmüş, bu çalışmaların 9 yıldır devam ettiğini ifade etti.
Uçtan Uca Yerli ve Milli 5G Haberleşme Şebekesi Projesi’nin 2018 yılında 16 HTK üyesi firma ve 3 mobil operatörün ortaklığıyla başlatıldığını aktaran Dürmüş, projenin Mart 2021’de tamamlandığını bildirdi. Proje kapsamında geliştirilen prototiplerin ilerleyen süreçte geliştirilmeye devam ettiği belirtildi.
14 Firma Yeni Nesil 5G Projesine Başvurdu
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi Başkanlığı tarafından başlatılan 5G Yeni Nesil Haberleşme Şebekesi çağrısına 14 firmanın başvurduğu açıklandı.
Bu projede 8 ürünün tamamlandığı, 6 ürünün ise 2026 yılı içinde tamamlanmasının hedeflendiği ifade edildi. Projeye mobil operatörlerin de dahil olduğu ve ürünlerin gelişim süreçlerinin denetlendiği bilgisi paylaşıldı.
Yerli Ürün Ekosistemi Genişliyor
HTK bünyesindeki firmaların yalnızca nihai ürün üretmediği, aynı zamanda yazılım, donanım, çip tasarımı, test ve entegrasyon gibi alanlarda da faaliyet gösterdiği belirtildi. Bu durumun, Türkiye’de sürdürülebilir bir haberleşme ekosistemi oluşturulmasına katkı sağladığı ifade edildi.
Dürmüş, geliştirilen ürünlerin yalnızca iç pazara yönelik olmadığını, aynı zamanda uluslararası pazarlara da ihraç edildiğini aktardı.
1000’den Fazla Ürün ve Hizmet Tespit Edildi
2025 yılında gerçekleştirilen haberleşme envanteri çalışması kapsamında mobil operatörlere sunulabilecek 1000’den fazla ürün ve hizmet bulunduğu açıklandı. Bu çalışma kapsamında üretici firmalar ile mobil operatörlerin teknik ekiplerinin bir araya geldiği çalıştaylar düzenlendi.
Yapılan değerlendirmelerde, görüşülen firmaların yüzde 56’sında 5G ürünlerinin bulunduğu, yüzde 73’ten fazla firmayla ise yeni ürün geliştirilebileceği tespit edildi.
5G’de Yerli Oran Artıyor
4,5G lisans yükümlülüğü kapsamında yerli ürün oranının 2017’de yaklaşık yüzde 2 seviyesindeyken, 2025 yılı itibarıyla yüzde 50’nin üzerine çıktığı bildirildi.
5G ihale şartlarında ise yerli ve milli ürün kullanımına yönelik yeni yükümlülükler getirildi. Buna göre yerli malı oranının ilk yıl yüzde 50, ikinci yıl yüzde 55 ve üçüncü yıl yüzde 60 olması öngörülüyor. KOBİ’lerden ürün temin oranı ise yüzde 15 olarak belirlendi.
Ayrıca mobil operatörlerin çekirdek, transmisyon ve telsiz erişim şebekelerine yönelik yatırımlarında belirli oranlarda milli haberleşme ürünü kullanmaları şart koşuldu.
5G’nin Kullanım Alanları Genişliyor
Geliştirilen 5G teknolojilerinin yalnızca mobil iletişimle sınırlı olmadığı, akıllı şehir uygulamaları, otonom araçlar, Endüstri 4.0, uzaktan sağlık hizmetleri, akıllı tarım ve savunma sanayi gibi birçok alanda kullanılabileceği belirtildi.
Serbest Telekomünikasyon İşletmecileri Derneği Başkanı Halil Nadir Teberci de 5G frekans ihalesinin tamamlanmasıyla Türkiye’de bu teknolojiye geçişin resmen başladığını ifade etti.
Teberci, 5G’nin yalnızca hızlı internet değil, aynı zamanda dijital üretim ve veri odaklı ekonominin temel unsurlarından biri olduğunu belirtti. Teknolojinin sanayi, limanlar, organize sanayi bölgeleri, hastaneler ve kampüsler gibi alanlarda etkin şekilde kullanılmasının önemine dikkat çekti.
Fiber Altyapı ve Çok Paydaşlı Model Vurgusu
5G’nin etkin şekilde kullanılabilmesi için güçlü bir fiber altyapının gerekliliğine işaret edildi. Çok tedarikçili yapı, açık ağ mimarileri ve yerli teknoloji geliştirme politikalarının birlikte ele alınması gerektiği ifade edildi.
Bu yaklaşımın, Türkiye’nin telekomünikasyon alanında daha güçlü bir konum elde etmesine katkı sağlayacağı belirtildi.