Kamu hizmetlerinde verimliliği artırmak ve devriye memurlarının bürokrasiye harcadığı zamanı azaltmak amacıyla ABD polis departmanlarında başlatılan yapay zekâ entegrasyonu, beklenmedik bir krizle sonuçlandı. Elektroşok cihazlarıyla tanınan 35 milyar dolar değerindeki teknoloji devi Axon tarafından geliştirilen yapay zekâ destekli raporlama araçları, vaadettiği hızın aksine kolluk kuvvetlerinin iş yükünü katlayarak artırdı.
30 Saniyelik İşlem 3 Dakikaya Yükseldi
Sistemin saha performansını değerlendirmek amacıyla Lafayette Polis Departmanı bünyesinde gerçekleştirilen 7 aylık test süreci, çarpıcı gerçekleri ortaya koydu. Vücut kameralarındaki görüntü ve ses kayıtlarını tarayarak isim, kimlik bilgisi ve araç plakalarını otomatik olarak forma dönüştüren Form One adlı yazılım, sürekli hatalı veri üretti.
Sistemin sunduğu taslaklardaki yanlış isim ve plakaları manuel olarak düzeltmek zorunda kalan polis memurları, daha önce ortalama 30 saniyede tamamladıkları standart bir formu artık düzeltmeler nedeniyle 3 dakikada bitirebildiklerini aktardı. Bürokratik süreci 6 kat uzatan bu durum, sahadaki personelin tepkisine yol açtı.
Bağımsız Araştırmalar Şirketin İddialarını Çürüttü
Axon firması; Draft One ve Form One yazılımlarının ABD genelinde 600’den fazla departmanda aktif kullanıldığını ve memurlara yaklaşık 300 bin saatlik zaman tasarrufu sağladığını iddia etse de bağımsız akademik incelemeler tam tersini söylüyor.
Yapılan saha araştırmalarında, yapay zekânın ürettiği metinlerin doğrulanması, eksiklerin tamamlanması ve sistemsel yanılsamaların (halüsinasyonların) temizlenmesi için harcanan sürenin, sıfırdan rapor yazma süresini geçtiği saptandı. Yaşanan aksaklıklar üzerine bazı eyaletlerdeki polis departmanları yazılım kullanımını tamamen askıya aldı.
Savcılıktan Kırmızı Çizgi: Yapay Zekâ Raporları Delil Sayılmayacak
Yazılımsal hataların boyutları adli makamlara yansıyınca hukuki bir kriz de beraberinde geldi. Washington eyaletindeki King County Savcılığı, olay yerinde bulunmayan polislerin rapora eklenmesi ve tanık isimlerinin karıştırılması gibi kritik hatalar nedeniyle, yapay zekâ desteğiyle hazırlanan evrakları adli süreçlerde delil olarak kabul etmeyeceğini ilan etti. Savcılık, bu durumun mahkemelerde güvenilirlik zafiyeti yaratacağına dikkat çekti.
Sistemdeki tüm aksaklıklara ve adli engellere rağmen Axon, geliştirmelerin devam ettiğini ve 2026’nın ilk çeyreğinde yapay zekâ ürün gruplarından elde ettiği gelirin yıllık bazda %700’ün üzerinde artış gösterdiğini belirtti. Uzmanlar ise mevcut yapay zekâ teknolojisinin adli raporlama gibi sıfır hata toleransı gerektiren kritik alanlarda henüz güvenilir bir olgunluğa ulaşmadığı konusunda hemfikir.
