İç sularda alabalık ve Türk somonu yetiştiriciliğinde Türkiye birincisi konumunda bulunan Elazığ, yıllık 40 bin tonun üzerindeki üretimiyle yaklaşık 200 milyon dolarlık ekonomik büyüklüğe ulaştı. Denize kıyısı bulunmamasına rağmen Keban ve Karakaya gibi dev baraj göllerinin sunduğu su kaynaklarını yüksek katma değere dönüştüren kentte, 200’ün üzerinde işletme aracılığıyla elde edilen porsiyonluk alabalıklar Avrupa Birliği (AB) ülkelerine, Türk somonu ise başta Rusya, Japonya, ABD ve Kanada olmak üzere küresel pazarlara ihraç ediliyor.
Elazığ balık ihracatı ve üretim kapasitesi nasıl şekilleniyor?
Elazığ’da su ürünleri yetiştiriciliği, hem üretim hacmi hem de yarattığı istihdam ile bölge ekonomisinin lokomotif sektörleri arasında yer alıyor. Elazığ İli ve İlçeleri İç Su Ürünleri Yetiştiricileri Üretici Birliği Başkanı Gökhan Elgin tarafından paylaşılan güncel verilere göre kentte 200’ü aşkın işletme aktif olarak üretim gerçekleştiriyor ve sektörde 2 bine yakın kişiye doğrudan istihdam sağlanıyor.
Baraj göllerindeki ağ kafes sistemlerinde yetiştirilen balıklar, büyüklüklerine ve türlerine göre ayrıştırılarak farklı coğrafyaların tüketim alışkanlıklarına uygun şekilde hazırlanıyor. Porsiyonluk olarak sınıflandırılan alabalıklar ağırlıklı olarak Avrupa Birliği ülkelerindeki alıcılara ulaştırılırken, daha iri boyuta ulaştırılan Türk somonu ise uzak doğu ve Amerika kıtasındaki pazarların talebini karşılıyor.
İşleme tesisleri Elazığ balık ihracatı hacmini nasıl büyütüyor?
Üretim sahasındaki başarının uluslararası standartlarda ihracata dönüşmesinde soğuk zincir ve işleme altyapısı kritik bir rol oynuyor. Yetiştiricilik tesislerinden hasat edilen balıkların katma değerli ürünlere dönüştürülmesi amacıyla Elazığ’da halihazırda 3 adet işleme ve değerlendirme tesisi aktif olarak faaliyet gösteriyor. Sektör temsilcilerinin aktardığı bilgilere göre, inşası ve hazırlıkları süren 2 yeni işleme tesisinin daha birkaç ay içerisinde üretime geçmesi planlanıyor.
Keban ve Karakaya havzalarındaki kafes tesislerine sabahın ilk ışıklarıyla yapılan saha ziyaretlerinde, suyun soğukluğu ve oksijen dengesinin balık etinin sıkılığı üzerindeki doğrudan etkisi açıkça gözlemleniyor. Hasat edilen ürünlerin dakikalar içinde buzlu şoklama tanklarına alınması ve işleme bantlarında fileto haline getirilerek vakumlanması, binlerce kilometre ötedeki Japonya veya ABD sofralarına tazelik kaybı yaşanmadan ulaşmasını sağlayan en temel operasyonel aşamayı oluşturuyor.