Küresel iklim krizinin etkileri denizlerde ve karada kendisini her geçen gün daha sert gösteriyor. Avrupa Birliği Copernicus İklim Değişikliği Servisi’nin açıkladığı son veriler, dünya genelinde deniz yüzeyi sıcaklıklarının kaydedilen en yüksek seviyeye ulaştığını ortaya koydu. Kutup bölgeleri dışındaki küresel ortalama deniz yüzeyi sıcaklığı, 2023 yılının Temmuz ayında kırılan tarihi rekoru geride bıraktı.
Özellikle Batı Akdeniz ve Atlas Okyanusu kıyılarında hissedilen aşırı ısınma, küresel ölçekte iklim dengelerinin ne denli kırılgan hale geldiğini gözler önüne seriyor. Öte yandan, küresel yüzey hava sıcaklığı Temmuz 2024 verilerine kıyasla 0,01 santigrat derece daha düşük seyretse de uzmanlar bu dönemi "kaydedilen en sıcak ikinci Temmuz ayı" olarak kayıtlara geçirdi.
Hapsolan Isı ve Toprağın Kuruması Aşırı Sıcakları Tırmandırdı
Batı Avrupa, meteorolojik kayıtların tutulmaya başlanmasından bu yana en sıcak Haziran-Temmuz dönemini tecrübe etti. 2026 yazının ilk iki ayındaki sıcaklık değerleri, mevsim normallerinin 2,79 santigrat derece üzerine çıkarak bundan dört yıl önce kaydedilen rekoru geride bıraktı.
Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezinden iklim bilimci Samantha Burgess, Avrupa üzerinde etkisini sürdüren kararlı yüksek basınç sistemlerinin sıcak havayı adeta bir kilit gibi bölgeye hapsettiğini ifade ediyor. Burgess, bu durumun kuraklığı artırdığını ve toprağın nemini tamamen kaybetmesiyle birlikte doğanın kendi kendini soğutma kapasitesinin yok olduğuna dikkat çekiyor.
Nehir Debileri Düştü, Enerji ve Tarım Sektörü Isıya Yenik Düştü
Sıcak hava dalgası ve kuraklık, kıtanın sanayi ve tarım altyapısında da zincirleme aksamalara yol açıyor. Fransa, İspanya, Almanya ve İngiltere'de nehir debilerinin kritik seviyelere gerilemesi; su tedarikini, sulama kanallarını ve santral soğutma sistemlerini doğrudan olumsuz etkiledi.
Su yetersizliği nedeniyle Polonya’da iki kömür santralinde, Macaristan’da ise ülkenin tek nükleer santralinde üretim geçici olarak durdurulmak zorunda kalındı. Tahıl üreticilerinin yalnızca Haziran ayındaki aşırı sıcaklar nedeniyle uğradığı zararın 2 milyar avroya ulaştığı tahmin ediliyor. CMCC Avrupa Ekonomi Enstitüsü tarafından hazırlanan raporda ise yaşanan kuraklığın yalnızca tarımı değil, imalat ve inşaat sektörlerini de kapsayan uzun vadeli ekonomik kayıplar yaratacağı vurgulanıyor.
500 Bin Hektar Alan Küle Döndü: Hava Kirliliği Alarm Veriyor
Aşırı sıcakların tetiklediği orman yangınları Akdeniz çanağında geniş alanları etkisi altına aldı. Avrupa Orman Yangını Bilgi Sistemi verilerine göre yıl başından bu yana AB genelinde yaklaşık 500 bin hektar alan yandı. Alevlerin yol açtığı devasa yıkım, bölgedeki hava kirliliği oranlarını da standartların çok üzerine taşıyarak halk sağlığını tehdit eden boyutlara ulaştı.
