Türkiye genelinde çevre kirliliğini önlemek, sıfır atık vizyonunu güçlendirmek ve geri dönüşüm kültürünü yaygınlaştırmak amacıyla projelendirilen Depozito Yönetim Sistemi, 1 Temmuz itibarıyla ülke genelinde zorunlu olarak hayata geçiriliyor.
Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemi kapsamında ambalajlı içecek satışı veya servisi gerçekleştiren büfe, bakkal, market, otel, kafe ve restoran gibi tüm ticari işletmelerin sisteme entegre olması gerekiyor. Satış noktalarını aynı zamanda birer iade merkezine dönüştürecek uygulama için bakkal, market ve restoranlar adına kayıt zorunluluğu süreci resmen başladı.
İnsan trafiğinin yoğun olduğu havalimanları, hastaneler ve alışveriş merkezlerinin de (AVM) dahil edileceği sistem için işletmelerin "dbys.gov.tr" adresi üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi'ne (DBYS) kayıt yaptırıp operatörlerini seçmesi yasal bir zorunluluk teşkil ediyor.
Sistemin işleyişine göre tüketiciler, üzerinde özel "DOA" ambalaj logosu bulunan plastik, cam ve alüminyum içecek kutularını biriktirerek marketlerde kurulacak olan depozito iade otomatlarına ya da belirlenen esnaf toplama noktalarına teslim edecek.
Teslim edilen her ambalajın ekonomik bedeli, DOA mobil uygulaması aracılığıyla saniyeler içinde kullanıcının dijital hesabına tanımlanacak. Vatandaşlar hesaplarında biriken bu bakiyeleri doğrudan kişisel banka hesaplarına transfer edebilecek, anlaşmalı noktalardaki alışverişlerinde harcayabilecek ya da banka ATM'lerinden nakit para olarak çekebilecek.
Sürdürülebilir atık yönetimi ve döngüsel ekonominin finansal hacmi
Türkiye'nin dışa bağımlı olduğu ham madde bütçesine nefes aldıracak bu büyük çevre hareketi, sokağa atılan her şişeye maddi bir değer kazandırarak toplumsal geri dönüşüm bilincini de en üst seviyeye çıkaracak. Güvence bedeli mantığıyla işleyecek sistemde, üzerinde DOA işareti bulunan tüm cam ve pet şişeler ile alüminyum kutular depozitolu ürün statüsünde işlem görecek. Ulusal ölçekteki bu döngüsel ekonomi modelinin, hem sanayideki karbon ayak izini düşürmesi hem de belediyelerin katı atık yönetimi maliyetlerini azaltarak yerel bütçelere katkı sunması bekleniyor.
