Araştırmacı-yazar Taner Özdemir, Anadolu’nun dört bir yanında gizli kalmış tarihin izlerini sürerek, Erzurum’un Muceldili ve Taşkaynak köyleri arasındaki tarihî şehitlik işaretinin önemini gündeme getirdi. Bu işaret, Çanakkale’nin destanı ile Doğu Anadolu’da yaşayan vahdetin ve vatanseverliğin simgesi olarak karşımıza çıkıyor.
Doğu Anadolu’da tarihin izleri
Özdemir, I. Dünya Savaşı’nın en zor döneminde bu coğrafyanın tanıklık ettiğini belirterek, küçük bir demir korkuluk içerisinde yer alan tarihî kitabenin üzerindeki "I. Dünya Savaşı’nda Ermenilerce şehit Mehmetçik, Tokatlı, 1915" ibaresinin derin bir tarihsel anlatım sunduğunu dile getirdi. Bu kitabe, insanların vatanı savunma azmini ve kahramanlıklarını ölümsüzleştiriyor.
Bir milletin direniş sembolü
Çanakkale denildiğinde akla gelen "Çanakkale geçilmez" inanışı, aslında bu toprakların her noktasında farklı bir şekil almakta. Özdemir, Tokat’tan Erzurum cephesine uzanan kahramanlık hikâyelerinin, milletin kader ortaklığının bir simgesi olduğunu vurguladı. Çanakkale’de savaşanların ruhu, bu ıssız yol kenarında da yaşamaya devam ediyor. Bu kitabe yalnızca bir kişi değil, bir milletin direniş ruhunun sembolü.
Kitabenin çevresinin ağaçlar ve sarmaşıklarla kaplandığını ifade eden Özdemir, giderek bakımının azaldığını ve zamanla kaybolmaya yüz tuttuğunu belirtti. Bu manevî emanetin, doğayla tek başına verdiği direniş, geçmişe olan vefa borcumuzu hatırlatıyor.
Özdemir, Tokatlı Mehmetçik hakkında yanıt bekleyen pek çok sorunun olduğunun altını çizerken, bu kitabenin yalnızca bir taş parçası olarak görülmeyeceğini, derin bir tarih araştırması gerektirdiğini de sözlerine ekledi.
Son olarak, Özdemir, bu aziz hatıra için yalnızca fiziki temizlikle yetinilmemesi gerektiğini, asıl olarak Tokatlı Mehmetçik’in kahramanlık hikâyesinin gün yüzüne çıkarılması ve layık olduğu anıt statüsüne kavuşturulması gerektiğini vurguladı. 111 yıl boyunca sessiz kalan bu hatıra, Erzurum topraklarında yeniden canlanan Çanakkale ruhunun bir parçasıdır.
ARAŞTIRMACI-YAZAR TANER ÖZDEMİR, ANADOLU’NUN DÖRT BİR YANINI SARAN GİZLİ TARİHİN, BAZEN BİR KÖY YOLUNUN KENARINDA, KİMSENİN DİKKATİNİ ÇEKMEYEN MÜTEVAZI BİR TAŞTA YAŞAMAYA DEVAM ETTİĞİNİ İFADE ETTİ.
