Prof. Dr. İbrahim Atmaca, çevreci ısıtma teknolojilerinin önündeki fiyat dengesizliğine dikkat çekerek, teknik üstünlüğün ekonomik teşviklerle desteklenmemesi durumunda enerji dönüşümünün imkansız olduğunu vurguladı.
Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi’nden Prof. Dr. İbrahim Atmaca, Türkiye’nin enerji geleceği ve sürdürülebilir şehirleşme üzerine kritik uyarılarda bulundu. Özellikle Antalya gibi hızla göç alan ve nüfusu 2050 yılına kadar iki katına çıkma riski taşıyan şehirlerde, mevcut kaynakların arz güvenliğinin ciddi bir tehdit altında olduğunu belirten Atmaca, enerji verimliliğinin artık bir seçenek değil, hayati bir zorunluluk olduğunu ifade etti.
Binalarda enerji tasarrufu şart
Ülke genelinde tüketilen enerjinin yüzde 40’ının binalarda harcandığını hatırlatan Atmaca, bu tüketimin büyük kısmının ısıtma ve soğutma sistemlerinden kaynaklandığına dikkat çekti. Uzman isim, binaların enerji kimliklerinin iyileştirilmesinin, dışa bağımlılığı azaltmak adına atılması gereken ilk adım olduğunu savunuyor.
Teknik üstünlük faturaya yansımıyor
Prof. Dr. Atmaca’nın üzerinde durduğu en önemli konu ise "havadan suya ısı pompası" teknolojisi. Yapılan simülasyonlar, bu sistemlerin doğal gazlı kombilere kıyasla yüzde 40 daha az yakıt tükettiğini ve karbon salımını aynı oranda düşürdüğünü kanıtlıyor. Ancak mevcut piyasa koşullarında bu çevreci teknoloji, son kullanıcı için ekonomik bir avantaja dönüşemiyor. Atmaca durumu şu sözlerle özetliyor: "Teknik olarak çok daha verimli olan bu sistemler, doğal gaza verilen destekler ve elektrik fiyatlandırmasındaki dengesizlikler nedeniyle tüketiciye maliyet avantajı olarak geri dönmüyor."
Kurulum maliyeti ve mevzuat engeli
Isı pompalarının yaygınlaşmasının önündeki en büyük bariyerler ise yüksek ilk yatırım maliyetleri ve mevzuat değişiklikleri. Doğal gazlı sistemlere göre yaklaşık beş kat daha pahalı olan kurulum maliyetleri, tüketicileri geleneksel yöntemlere mahkûm ediyor. Ayrıca, çatı tipi güneş enerjisi sistemlerinde saatlik mahsuplaşmaya geçilmesi, kendi elektriğini üreterek ısı pompası çalıştırmak isteyen villa sahiplerinin de ekonomik beklentilerini boşa çıkarıyor.
COP31 öncesi acil eylem çağrısı
Antalya’nın ev sahipliği yapacağı COP31 İklim Zirvesi öncesinde yetkililere seslenen Prof. Dr. Atmaca, enerji politikalarının sadece üretim kapasitesini artırmaya değil, tüketim alışkanlıklarını dönüştürmeye odaklanması gerektiğini belirtti. Atmaca’nın çözüm önerileri arasında; ısı pompaları için özel vergi indirimleri, batarya destekli enerji depolama çözümleri ve verimli teknolojileri teşvik edecek yeni fiyatlandırma modelleri yer alıyor. Avrupa’daki milyonlarca kurulumu örnek gösteren Atmaca, Türkiye’nin de bu dönüşümü finansal desteklerle hızlandırması gerektiğini vurguladı.
