Ticaret Bakanlığı, ihracatçılara yönelik hususi damgalı (yeşil) pasaport uygulamasına ilişkin işlemleri daha hızlı ve tek bir merkezden yürütmek amacıyla Destek Yönetim Sistemi'ni (DYS) devreye aldı. Bu adımla birlikte mevcutta kullanılan "Hususi Pasaport Takip Modülü" tamamen devre dışı bırakıldı.
Bakanlığın dijital dönüşüm projelerinden biri olan sistem üzerinden işlemlerini gerçekleştirmek isteyen ihracatçıların, üyesi oldukları ihracatçı birliğine başvurmaları yeterli oluyor. Herhangi bir birliğe üye olmayan yararlanıcılar ise diledikleri ihracatçı birlikleri genel sekreterliği üzerinden başvurularını yapabiliyor.
İhracat tutarına göre belirlenen pasaport kontenjanları
Yeni düzenleme kapsamında son 3 takvim yılı itibarıyla yıllık ortalama ihracat tutarlarına göre firma yetkililerine verilecek pasaport sayıları şu şekilde derecelendiriliyor:
500 bin - 10 milyon dolar arası: 1 adet
10 - 25 milyon dolar arası: 2 adet
25 - 50 milyon dolar arası: 3 adet
50 - 100 milyon dolar arası: 4 adet
100 milyon dolar üzeri: 5 adet
Söz konusu haklardan firma sahipleri, ortakları ve çalışanları yararlanabilirken; firmanın bir tüzel kişiliğe ait olması durumunda bu yapının sahipleri veya ortakları da kapsama dahil ediliyor.
DYS altyapısı ve devlet desteklerindeki dijital entegrasyon
Ticaret Bakanlığı tarafından uygulamaya konulan Destek Yönetim Sistemi, yalnızca pasaport süreçlerini değil; mal ve hizmet ihracatına yönelik devlet yardımları, Turquality teşvikleri ve pazar araştırması desteklerini de tek bir dijital platformda topluyor. Firmaların bürokratik süreçlerini azaltmak, belge mükerrerliğini önlemek ve veri doğrulama işlemlerini e-Devlet altyapısı ile entegre yürütmek amacıyla tasarlanan DYS, ihracatçıların tüm teşvik ve idari süreç takibini elektronik ortamda yapmalarına olanak sağlıyor.
Yeşil pasaport hakkından kimler yararlanamayacak?
Pasaport müracaatları sadece kanuni veya iş merkezi Türkiye'de bulunan firma yetkilileri tarafından gerçekleştirilebiliyor. Şirkete dışarıdan atanan müdürler ya da yönetim kurulu üyeleri; ilgili şirketin e-SGK listesinde yer almıyorsa ve şirkette hisseleri yoksa pasaport hakkı elde edemiyor. Huzur hakkı ödemesi almak da tek başına başvuru için yeterli sayılmıyor.
Ayrıca iflas, tasfiye, geçici veya kesin konkordato mühleti içinde bulunan firmalar ile tam bölünme gerçekleştirmiş işletmeler bu haktan muaf tutuluyor. Devlet memurlarında uygulanan sistemin aksine, ihracatçılara verilen yeşil pasaportlarda başvuru sahibinin eş ve çocuklarının doğrudan yararlanma hakkı bulunmuyor. Eş ve çocuklar ancak firma bünyesinde ortak ya da çalışan statüsündelerse belirlenen kontenjan dahilinde başvuru yapabiliyor.
Haziran 2026 döneminde 24 milyar 940 milyon dolar ile tüm zamanların en yüksek haziran ayı ihracat rekoru kırılırken, yılın ilk 6 ayındaki toplam ihracat 136,1 milyar dolara ulaştı. Son 12 aylık periyotta 278 milyar dolarlık sınır aşılırken, mal ve hizmet ihracatının toplamı yıllıklandırılmış bazda ilk kez 400 milyar dolar seviyesini geride bıraktı.
