Türkiye'nin önde gelen hayırseverlerinden İzzet Baysal, mimar, sanayici ve eğitim hamisi kimlikleriyle tanınıyor. Bolu'da kurduğu vakıf ve yaptırdığı eğitim kurumlarıyla adından söz ettiren Baysal'ın hayat hikayesi, kariyer yolculuğu ve özel yaşamı merakla araştırılıyor.
İzzet Baysal Kimdir, Hangi Tarihte Dünyaya Geldi?
Bolu'nun Karaçayır Mahallesi'nde 1907 yılında doğan İzzet Baysal, Türk hayırseverlik tarihinin önemli isimlerinden. Babası Rüştiye Mektebi mezunu memur Ahmet Canip Efendi, annesi ise Bolu'nun Alpagutbey köyünden Hafız Behiye Hanım. İkisi erkek, ikisi kız dört kardeşin en küçüğü olarak dünyaya gelen Baysal, ilk ve orta öğrenimini memleketinde tamamladı.
1926 yılında İstanbul'a giderek dönemin saygın kurumlarından Mekteb-i Sanayi-i Nefise'ye (bugünkü adıyla Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) kaydoldu. 1931'de mimar unvanıyla mezun olan genç mühendis, meslek hayatına Bolu Nafia Müdürlüğü'nde başladı.
Mesleği Neydi, Hangi Alanlarda Çalıştı?
Mimarlık eğitiminin ardından Bolu Bayındırlık Müdürlüğü'nde göreve başlayan Baysal, daha sonra Ankara'da Milli Müdafaa Vekaleti Hava Müsteşarlığı'nda görev aldı. Bir süre sonra memuriyetten ayrılarak Eskişehir Belediyesi'nde Fen İşleri Şefi olarak çalıştı.
1936 yılında Ankara'da serbest mimarlığa başlayan deneyimli mimar, birçok önemli kamu binasının projesinde imza attı. Bolu Devlet Hastanesi, Bolu Lisesi, Ankara Etlik Veteriner Laboratuvarı ve Melen Köprüsü gibi projeler onun eserleri arasında yer alıyor.
Sanayiciliğe Nasıl Geçiş Yaptı?
1943 yılında İstanbul'a taşınan Baysal, Karaköy Perşembe Pazarı'nda sıhhi tesisat ve hırdavat satışı yapan bir mağaza satın aldı. Ticarete atılan mimar, boru ekleme parçalarının Türkiye'de üretilmediğini fark edince bu alanda yatırım yapmaya karar verdi.
Almanya'ya giderek temper döküm teknolojisini inceleyen girişimci, 1950 yılında Türkiye'de özel sektörün ilk mekanize döküm fabrikalarından birini kurdu. İzsal Döküm Sanayii A.Ş. adıyla faaliyete geçen tesis, ülkede bu alanda öncü yatırımlardan biri oldu.
İzzet Baysal Evli Mi, Eşi Kimdi?
1934 yılında Çanakkale'li coğrafya öğretmeni Refika Pınar ile evlenen Baysal, 1939'da Esin adında bir kız babasına oldu. Refika Hanım 1942 yılında hayatını kaybetti. Daha sonra Nafize Hanım ile ikinci evliliğini gerçekleştiren Baysal, ailesiyle birlikte hem iş hem de sosyal yaşamını sürdürdü.
Kızı Esin Baysal, ilerleyen yıllarda Cahit Avunduk ile evlendi ve babasının kurduğu vakıf çalışmalarında aktif rol üstlendi.
İzzet Baysal Vakfı Nedir, Ne Zaman Kuruldu?
Hayırseverlik tutkusuyla bilinen Baysal, 1986 yılında İzzet Baysal Vakfı'nı kurdu. Tüm mal varlığını bu vakfa bağışlayan iş insanı, özellikle Bolu'da eğitim ve sağlık alanında çok sayıda okul, hastane ve sosyal tesisin inşasını sağladı.
Vakfın kurulmasıyla birlikte Bolu'da eğitimden sağlığa, kültürden spora pek çok alanda hizmet veren kurumlar hayata geçirildi. Bugün Abant İzzet Baysal Üniversitesi başta olmak üzere birçok eğitim kurumu, vakfın katkılarıyla faaliyet gösteriyor.
Kaç Yaşında Vefat Etti, Ölüm Tarihi Nedir?
İzzet Baysal, 5 Mart 2000 tarihinde 93 yaşında hayata gözlerini yumdu. Uzun ve verimli bir ömür süren hayırsever, geride bıraktığı eserlerle anılmaya devam ediyor.
Kabri Nerede, Nereye Defnedildi?
Baysal'ın naaşı, kendi isteği ve Bakanlar Kurulu kararıyla Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Gölköy Kampüsü içerisindeki anıt mezara defnedildi. Mezarı, üniversite yerleşkesinde ziyaret ediliyor ve her yıl anma törenleri düzenleniyor.
Aslen Nereli, Memleketi Hangi Şehir?
Bolu doğumlu olan Baysal, hayatı boyunca doğduğu şehirle bağlarını hiç koparmadı. Çalışma hayatında İstanbul ve Ankara gibi büyük kentlerde bulunsa da, hayırseverlik faaliyetlerini ağırlıklı olarak Bolu'da gerçekleştirdi.
Memleketiyle olan güçlü bağı, bugün Bolu'nun eğitim ve sağlık altyapısında görülen gelişmenin temel nedenlerinden biri.
Türkiye'nin Önemli Hayırseverlerinden Biri Olarak Mirası
Mimar, sanayici ve hayırsever kimlikleriyle tanınan İzzet Baysal, özellikle Bolu'da gerçekleştirdiği yatırımlarla Türkiye'nin en saygın isimlerinden biri haline geldi. Kurduğu vakıf, onlarca yıldır eğitim ve sağlık hizmeti sunmaya devam ediyor.
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, vakıf okulları, hastaneler ve sosyal tesisler, onun vizyonunun somut yansımaları olarak hizmet veriyor. Genç yaşta mimarlık mesleğiyle başlayan kariyer yolculuğu, sanayicilik ve hayırseverlikle taçlanan bir yaşam hikayesi olarak kayıtlara geçti.