Yeni Birlik Yaşam Nadir genetik hastalıkta B12 sürprizi: Bilim insanları gelişim kusurlarını onarmayı başardı

Nadir genetik hastalıkta B12 sürprizi: Bilim insanları gelişim kusurlarını onarmayı başardı

Bilim insanları, nadir görülen genetik bir rahatsızlık olan Verheij sendromuyla bağlantılı gen mutasyonuna sahip mikroskobik solucanlardaki gelişim kusurlarının B12 vitamini ile düzeltilebildiğini keşfetti.

Tıp ve genetik dünyası, nadir görülen kalıtsal hastalıkların anlaşılması ve gelecekte tedavi edilebilmesi adına umut vadeden yeni bir keşfe odaklandı. ScienceDaily tarafından yayımlanan yeni bir araştırmaya göre bilim insanları, insanlarda gelişim geriliği, fiziksel büyüme sorunları ve boy kısalığına yol açan nadir Verheij sendromu ile ilişkili genetik mutasyonun etkilerini laboratuvar ortamında tersine çevirmeyi başardı. Araştırmanın merkezinde ise günlük yaşamda sıkça duyduğumuz B12 vitamini yer alıyor.

Genetik Bilgi İşleme Sürecindeki Hata Hastalığa Yol Açıyor

Çalışma, hücrelerin protein üretmek için genetik talimatları hazırladığı hayati bir süreç olan "mRNA uçbirleştirme" (RNA splicing) mekanizmasına odaklanıyor. Bu süreçte genetik zincirdeki gereksiz parçalar ayıklanıyor ve kalan anlamlı dizilimler doğru sırayla birleştiriliyor. Ancak bu mekanizmayı yöneten genlerde meydana gelen mutasyonlar, hücrenin sağlıklı protein üretmesini engelleyerek Verheij sendromu gibi ciddi gelişimsel rahatsızlıklara zemin hazırlıyor.

Mikroskobik Solucanlarda B12 Vitamini Etkisi

Araştırma ekibi, biyolojik çalışmalarda sıkça kullanılan mikroskobik C. elegans solucanları üzerinde yaşam süresini etkileyen genleri incelerken, insanlardaki Verheij sendromuyla bağlantılı gen mutasyonunu tespit etti. Bu mutasyonu taşıyan solucanların büyümesinin yavaşladığı ve normal boyutlarının gerisinde kaldığı gözlemlendi.

Yapılan detaylı metabolik analizler, söz konusu genetik hatanın hücrelerin sağlıklı büyümesi için kritik olan B12 vitaminine bağlı metabolik yolları devre dışı bıraktığını ortaya koydu. Bunun üzerine deneklere ek B12 vitamini veren araştırmacılar, bozulan metabolik faaliyetlerin yeniden canlandığını ve mutasyona bağlı gelişim kusurlarının büyük ölçüde düzeldiğini belirledi. Çalışmanın baş araştırmacısı Jonathan Kolschbach, B12 takviyesinin genetik değişimin sonuçlarını bu denli onarabilmesinin oldukça heyecan verici olduğunu vurguladı.

İnsan Verileri de Benzer İpuçları Sunuyor

Elde edilen bulguların insan sağlığıyla bağlantısını test etmek isteyen ekip, Köln Üniversitesi Hastanesi’nden çocuk nöroloğu Hormos Dafsari ile iş birliği yaparak Verheij sendromu teşhisi konmuş hastalardan alınan kan örneklerini ve insan hücre verilerini inceledi. Analizler, insanlarda da B12 vitaminiyle ilişkili benzer metabolik değişimlerin yaşandığına dair ilk işaretleri doğruladı.

Max Planck Yaşlanma Biyolojisi Enstitüsü Direktörü Adam Antebi, temel biyolojik soruların peşinden gitmenin uzun vadede tıbbi yaklaşımlara yeni pencereler açtığını belirtti. Uzmanlar, mevcut bulguların B12 takviyesinin insanlarda doğrudan iyileştirici bir tedavi sunduğunu henüz kanıtlamadığının altını çizerek, doğru dozaj ve tedavi yöntemlerinin belirlenmesi için kapsamlı klinik çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu ifade ediyor.