Balkan Savaşları döneminde göç eden topluluklar tarafından 113 yıl önce kurulan Abbashalimpaşa Mahallesi, Eskişehir'de özel bir yerleşim alanı olarak dikkat çekmektedir. İlk günkü imar planına sadık kalınarak inşa edilen köy, düzgün sokakları ve kare bloklarla öne çıkmakta, çıkmaz sokak barındırmayan yapısıyla İspanya'nın Barcelona kentini anımsatmaktadır.
Çifteler ilçesine bağlı olan bu köy, 1912 yılında Bulgaristan’ın Kırcaali bölgesinden göç eden Türklerin yerleşmesiyle kurulmuştur. Başlangıçta her aileye 120 dekar tarla ve 700 metrekare arsa tahsis edilmiştir. Cumhuriyet döneminde de mimari dokusunu koruyan mahallede, bugüne kadar imar planına uygun olarak yapılan düzenlemelerin dışında yıkılıp yeniden yapılan bina bulunmamaktadır.
Köyün ismi, 30 Aralık 1914 tarihinde Osmanlı Sadrazamı Said Halim Paşa’nın kardeşi Mehmed Abdülhalim Paşa’nın adıyla değiştirilmiştir. Bu değişiklik, bölge halkının talebi üzerine gerçekleşmiştir. Abbas Halim Paşa, geçmişte önemli görevlerde bulunmuş bir kişilik olarak, bu yerleşimin de adını taşımaktadır. Abbashalimpaşa, dikdörtgen ve kare bloklardan oluşan düzeniyle dikkat çekmektedir; sokakları tamamen düz ve birbirine paralel olup, dar veya çıkmaz sokak barındırmamaktadır.
Mahalle muhtarı Mehmet Güçen, köyün mimari düzenine dair bilgiler vererek, “Köyümüz 113 yıllık bir geçmişe sahip ve Türkiye genelinde eşi benzeri yok. Burası, gelenekleri ve mimarisi ile oldukça özgün bir yer. Köyümüzde dışarıdan gelen yabancı halk bulunmamaktadır; geleneklerimizi korumaya çalışıyoruz,” dedi.
Muhtar Güçen ayrıca, “Köyde yeni bir ev yapılırken kesinlikle mimari düzen bozulamaz. Herkes aynı plana uymak zorundadır. Eski uygulamamızda köy sandığı bulundu fakat bu artık kapandı. Şimdi köyde dışarıdan yerleşime izin vermiyoruz. Hayvancılık yapanların köyümüze yerleşmesini istemiyoruz,” şeklinde açıklamalarda bulundu.
BALKAN SAVAŞLARI GÖÇMENLERİ TARAFINDAN 113 YIL ÖNCE ESKİŞEHİR'DE KURULAN ABBASHALİMPAŞA MAHALLESİ, İLK GÜNKÜ İMAR PLANINA SADIK KALINARAK İNŞA EDİLEN DÜZGÜN SOKAKLARI, KARE BLOKLU YERLEŞİMİ VE HİÇ ÇIKMAZ SOKAĞI BULUNMAYAN ÖZGÜN MİMARİSİYLE İSPANYA’NIN BARCELONA KENTİNİ ANIMSATIYOR.
