Antalya’nın Akseki ilçesinde, Çimi Yaylası’na çıkan Yörükler, asırlardır süregelen geleneklerini modern zamanlarda da yaşatmaya devam ediyor. Yörükler, yaz aylarında ürettikleri süt, yağ ve peynirleri, 30-50 metre derinliğindeki kar obruklarında saklayarak doğal bir buzdolabı görevi görüyor.
Peynirlerin kar obruklarındaki olgunlaşma süreci:
Yaylada nisan ve mayıs aylarında başlayan hareketlilik, yaz boyunca devam ederken, keçi ve koyunlardan elde edilen süt geleneksel yöntemlerle işlenerek yağ ve peynire dönüştürülüyor. Hazırlanan peynirler, obruklarda 2 ile 3,5 ay arasında bekletiliyor.
Çimi köyünde hayvancılık yapan Hatice Çelik, peynirleri doğal ortamda olgunlaştırmak için her yıl Çimi Yaylası’na çıktıklarını belirtirken, "Peynirler burada doğal özelliğini alıyor, suyunu çekiyor ve tam kıvamına geliyor" diyor. Eylül ve ekim aylarında peynirleri obruklardan çıkararak hem kendileri kullanıyor hem de isteyenlere veriyorlar.
Doğanın desteği ile lezzetli peynirler:
Kar obrukları, bölgedeki yiyeceklerin saklanmasında tarih boyunca önemli bir rol oynadı. Yaz aylarında dahi sıcaklıkların düşük seviyelerde kalması, peynirlerin uzun süre saklanmasını sağlıyor. Ramazan Arıcı, peynirleri keçi ve koyun yetiştiricilerinden temin ettiklerini belirterek, bu doğal ortamda bekletilen peynirlerin lezzetinin arttığını ifade ediyor.
Yörüklerin peynir yapımındaki başarılarında hayvanların doğal otlarla beslenmesinin de önemli etkisi olduğu açıkça görülüyor. Suni yem kullanılmadan elde edilen süt, geleneksel yöntemlerle işlenerek tam yağlı peynire dönüştürülüyor. Üreticiler, bu durumun peynire mükemmel bir lezzet kattığını vurguluyor.
Sonbahar aylarında, kar obruklarında bekletilen peynirler, Manavgat pazarlarında satışa sunulmak üzere yayladan indirilerek bölgenin peynir kültürü yaşatılıyor. Bu gelenek, Yörüklerin modern soğutma sistemlerinin bulunmadığı dönemlerden günümüze kadar taşıdığı önemli bir miras niteliği taşıyor.
DOĞAL BİR BUZDOLABI GÖREVİ GÖREN KAR OBRUKLARINDA AYLARCA BEKLETİLEN PEYNİRLER, KENDİNE ÖZGÜ LEZZET VE KIVAMA ULAŞTIKTAN SONRA SONBAHAR AYLARINDA YAYLADAN İNDİRİLEREK SATIŞA SUNULUYOR.
