ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee’nin, Nil Nehri’nden Fırat Nehri’ne uzanan bölgeye ilişkin sözleri uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Huckabee, söz konusu coğrafyada “İsrail’in Tevrat’a dayalı hakkı olduğunu” iddia ederek, “Hepsini alsalardı iyi olurdu” ifadelerini kullandı. Çizilen haritaların Türkiye Cumhuriyeti’ne ait bazı toprakları da kapsadığı yönündeki değerlendirmeler tartışmaları daha da büyüttü.
Mike Huckabee “Nil’den Fırat’a İsrail’in Hakkı Var” mı Dedi?
ABD’li gazeteci Tucker Carlson’a verdiği röportajda konuşan Huckabee, “vadedilmiş topraklar” tartışmasına değindi. Nil Nehri’nden Fırat Nehri’ne uzanan geniş bir bölge için İncil’e atıfta bulunan Huckabee, bu toprakların “Tanrı tarafından vaat edildiğini” öne sürdü.
Carlson’un, bu yaklaşımın Mısır, Suriye, Irak, Ürdün, Lübnan ve Suudi Arabistan’ın bir kısmını kapsayabileceğine yönelik sözleri üzerine Huckabee, söz konusu alan için “İsrail’in Tevrat’a dayalı hakkı olduğunu” savundu. Huckabee ayrıca, bu sınırların tamamı üzerinde yakın zamanda bir egemenlik beklemediğini de ifade etti.
Açıklamalar Türkiye’yi de Kapsıyor mu?
“Nil’den Fırat’a” söylemi çerçevesinde çizilen bazı haritalarda, Türkiye Cumhuriyeti’ne ait belirli bölgelerin de sınırlar içinde gösterildiği iddia ediliyor. Bu durum, açıklamaların Türkiye açısından da tartışılmasına neden oldu.
Resmi bir sınır değişikliği ya da uluslararası hukuk açısından bağlayıcı bir durum söz konusu olmamakla birlikte, söz konusu ifadeler siyasi ve diplomatik açıdan hassasiyet oluşturdu.
Huckabee’nin Nükleer Program ve Gazze Açıklamaları
Röportajda İsrail’in nükleer programına ilişkin soruları da yanıtlayan Huckabee, İsrail’in kendini savunma hakkı bulunduğunu belirtti. İsrail’in nükleer silah programını açıkça reddetmeyen Huckabee, bu konunun ortak güvenlik çerçevesinde değerlendirildiğini söyledi.
Gazze’de yaşananlara ilişkin sorulara da yanıt veren Huckabee’nin ifadeleri kamuoyunda eleştirilere neden oldu. Özellikle siviller ve çocuklara ilişkin değerlendirmeleri sosyal medyada yoğun tepki aldı.
“Büyük İsrail” Tartışması Yeniden Gündemde
Huckabee’nin “teolojik ve tarihsel hak” vurgusu, “Büyük İsrail” söylemini yeniden gündeme taşıdı. Bu yaklaşımın uluslararası hukuk ve mevcut devlet sınırlarıyla bağdaşmadığı yönünde görüşler dile getiriliyor.
Tucker Carlson’ın “ABD neden bunu desteklemeli?” sorusuna Huckabee, dini referanslarla yanıt verdi. Bu açıklamalar, ABD dış politikasının dini temellere dayandırılması tartışmasını da beraberinde getirdi.
ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee’nin sözleri, Orta Doğu’daki dengeler ve bölgesel güvenlik açısından yeni bir tartışma başlatırken, özellikle “Nil’den Fırat’a” ifadesinin Türkiye dahil geniş bir coğrafyayı kapsadığı iddiası dikkat çekti.
